ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٣٤٨ - (باب خمس)

آن امام ٧ در باره مردى كه بميرد، و وارثى و مولائى نداشته باشد، فرمود: او از اهل اين آيه است كه خداى تعالى فرمود: «يسئلونك عن الانفال ...» يعنى وارثش امام است-، زيرا وارث كسى كه وارث ندارد او است.

١٦٦٢- و داود بن كثير رقّى از آن امام ٧ روايت كرده است كه فرمود: مردم همگى در ما زاد حقوق مغصوبه ما زندگى ميكنند، الا اينكه ما شيعه خود را از آن بحلّ كرديم.

١٦٦٣- و حفص بن البخترى از امام صادق ٧ روايت كرده است كه فرمود: جبرئيل با پاى خود پنج نهر حفر كرد، در حالى كه زبانه آب در پى او روان بود، و آن پنج نهر، فرات و دجله و نيل مصر و مهران و نهر بلخ است و هر چقدر آن آب زمينهاى مزروع يا باغها را سيراب كند، متعلّق به امام است و آن دريا كه در همه جهان گردش دارد افسيكون ميباشد.

شرح: «افسيكون همان آبسكون است و همان بحر خزر ميباشد. كلينى ره اين خبر را در كافى ذكر كرده بدون (افسيكون). و ظاهرا اين بيان مؤلّف رحمه الله است كه بحر خزر را بحر محيط دانسته و مشهور است كه بحر خزر شعبه‌اى از بحر محيط است- و العلم عند الله-».