تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٦٦ - تفسير«صراط الذين أنعمت عليهم غير المغضوب عليهم و لاالضالين»

سپس امير مؤمنان عليه السلام فرمود: «هر كس به خداوند كفر ورزد، مورد خشم قرار گرفته و از راه خدا، گمراه است.»

[١/ ٦٠١] امام رضا عليه السلام نيز چنين فرمود و افزود: «و هر كس اميرمؤمنان عليه السلام را از عبوديت فراتر برد، از خشم‌شدگان و گمراهان مى‌باشد.»[١] مقصود حضرت، كسانى‌اند كه نسبت به امير مؤمنان عليه السلام غلوّ كرده، او را از مرتبه عبوديت، بالاتر مى‌برند.

[١/ ٦٠٢] امير مؤمنان عليه السلام فرمود: «ما را از حدّ عبوديت فراتر نبريد، آن گاه هر چه مى‌خواهيد بگوييد، و [لى‌] هرگز [به وصف ما، آن گونه كه بايد،] نمى‌رسيد. از غلوّ، مانند غلوّ مسيحيان، بپرهيزد؛ چرا كه من از غلوّ كنندگان بيزارم.»[٢]

[١/ ٦٠٣] صدوق از محمد بن قاسم استرآبادى مفسر از يوسف بن محمد بن زياد و على بن محمد بن سيّار و اين دو، از پدرانشان از حسن بن على بن محمد بن على بن موسى بن جعفر بن محمد بن على بن الحسين بن على بن ابى طالب عليه السلام درباره آيه‌ «صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ» روايت كرده است: «يعنى بگوييد: ما را به راه كسانى هدايت كن كه با توفيق دادن در راه دين و طاعت خود، به آنان نعمت بخشيدى. آنان همانان‌اند كه خداوند فرمود: «وَ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ الرَّسُولَ فَأُولئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَ الصِّدِّيقِينَ وَ الشُّهَداءِ وَ الصَّالِحِينَ وَ حَسُنَ أُولئِكَ رَفِيقاً»[٣] (كسانى كه از خدا و پيامبر اطاعت كنند، در زمره كسانى خواهند بود كه خدا به ايشان نعمت داده است؛ با پيامبران و صديقان و شهيدان و صالحان؛ و آنان چه نيكو همدمان‌اند).»

همين سخن از اميرمؤمنان عليه السلام نيز نقل شده است.

آن گاه فرمود: «اينان كسانى نيستند كه خداوند با مال و سلامتى بدن، به آنان‌

[١] . تفسير امام، ص ٥٠.

[٢] . همان.

[٣] . نساء( ٤) ٦٩.