تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٣٦٩ - فضيلت سوره حمد

[١/ ١٩] اسحاق بن راهويه در مسند خود روايت كرده است كه از على عليه السلام درباره فاتحة الكتاب پرسيدند. حضرت چنين نقل كرد: «پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلم به ما فرمود:" اين سوره از گنجى در زير عرش نازل شد."»[١]

[١/ ٢٠] واحدى در اسباب النزول و ثعلبى در تفسيرش از على عليه السلام روايت كرده‌اند:

«فاتحة الكتاب در مكه، از گنجى زير عرش نازل گرديد.»[٢]

[١/ ٢١] نيز از على بن ابى طالب عليه السلام روايت شده است كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود:

«فاتحة الكتاب و آية الكرسى و «شَهِدَ اللَّهُ أَنَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ» و «قُلِ اللَّهُمَّ مالِكَ الْمُلْكِ» در عرش معلق هستند و بين آنها و خدا، حجابى وجود ندارد.»[٣]

[١/ ٢٢] ابو الشيخ در الثواب، طبرانى، ابن مردويه، ديلمى و ضياء مقدسى در المختاره، از ابو امامه روايت كرده‌اند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود: «چهار چيز از گنج زير عرش نازل شد و از آن جا، چيزى جز اينها فرود نيامد: امّ الكتاب، آية الكرسى، آيات پايانى سوره بقره و كوثر.»

ابن ضريس از ابو امامه شبيه اين روايت را به صورت موقوف، گزارش كرده است.[٤]

[١/ ٢٣] صدوق با سند خود به جابر، از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم حديثى طولانى را نقل كرده كه در ضمن آن، حضرت اين جمله را از خداى تعالى باز گفته است: «به تو و امت تو، گنجى از گنج‌هاى عرش خود را بخشيدم: فاتحة الكتاب.»[٥]

[١/ ٢٤] طبرسى گويد: جعفر بن محمد از پدرش از پدرانش عليهم السلام از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم‌

[١] . الدرّ، ج ١، ص ١٦؛ كنز العمّال، ج ١، ص ٥٥٧.

[٢] . الدرّ، ج ١، ص ١٠؛ اسباب النزول، ص ١١؛ ثعلبى، ج ١، ص ٨٩؛ التفسير الكبير، ج ١، ص ١٧٧؛ ابو الفتوح، ج ١، ص ٣٤؛ كنز العمّال، ج ٢، ص ٢٩٧.

[٣] . قرطبى، ج ١ ص ١١١؛ كنز العمّال، ج ٢، ص ٦٧٩؛ بحار الانوار، ج ٨٩، ص ٢٦٩؛ جامع الاخبار، ص ١٢٥.

[٤] . الدرّ، ج ١، ص ١٦؛ كنز العمّال، ج ١، ص ٥٥٨؛ الكبير، ج ٨، ص ٢٣٥.

[٥] . خصال، ص ٤٢٥؛ بحار الانوار، ج ٨٩، ص ٢٣٠.