تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٧٩ - ذكر آمين

نسبت به قبله‌اى كه خداوند ما را به آن هدايت كرد و آنان از آن گمراه گشتند.

هم‌چنين نسبت به آمين گفتنِ ما پشت سر امام.»[١]

[١/ ٦٣٩] ابن عدّى در الكامل، از ابو هريره روايت كرده است كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود: «به راستى يهوديان گروهى حسود هستند. آنان به سه چيز شما حسد ورزيدند. بلند و رسا سلام كردن، برپا داشتن صف و آمين.»[٢]

[١/ ٦٤٠] طبرانى در الاوسط، از معاذ بن جبل روايت كرده است كه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم فرمود: «به راستى يهوديان گروهى حسود هستند و بر مسلمانان، به سه چيز، بيش از چيزهاى ديگر حسد ورزيدند: پاسخ سلام، برپا داشتن صفوف و آمين گفتنِ آنان پشت سر امامشان در نماز واجب.»[٣]

[١/ ٦٤١] حارث بن ابى اسامه در مسند خود، حكيم ترمذى در النوادر و ابن مردويه از انس روايت كرده‌اند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود: «سه چيز به من عطا شد: نماز در صفوف، سلام- كه تحيت اهل بهشت است- و آمين. آمين به هيچ كس پيش از شما داده نشد؛ مگر به هارون كه خدا به او عطا كرد. موسى دعا مى‌كرد و هارون آمين مى‌گفت.»

عبارت حكيم ترمذى چنين است: «به راستى خداوند به امت من سه چيز عطا كرد كه به هيچ كس پيش از شما عطا نشد: سلام- كه تحيت اهل بهشت است- صفوف فرشتگان و آمين؛ مگر آمين موسى و هارون.»[٤]

همان گونه كه گفتيم، واژه «آمين» بيگانه و نزد پيروان همه آيين‌ها، حتّى بت‌پرستان، رايج بوده است؛ چنان كه اكنون نيز رواج دارد. اين واژه بر مسلمانان تحميل شد؛ نه آن كه هديه‌اى الهى و ويژه اين امت باشد.

[١] . مسند احمد، ج ٦، ص ١٣٥.

[٢] . الدرّ، ج ١، ص ٤٤؛ الكامل، ج ٣، ص ٢٥٠، در اين مصدر به جاى« برپا داشتن صف»،« برپا داشتن نماز» آمده است.

[٣] . الدرّ، ج ١، ص ٤٤؛ الاوسط، ج ٥، ص ١٤٧؛ مجمع الزوائد، ج ٢، ص ١١٣؛ كنز العمّال، ج ٩، ص ١١٩.

[٤] . الدرّ، ج ١، ص ٤٤؛ بغية الباحث، ص ٦٣؛ النوادر، ج ٢، ص ١٧٧؛ كنز العمّال، ج ٧، ص ٦٢٥.