تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٣٨ - تفسير«العالمين»

سبزى است كه بدان، آسمان سبز گرديد.» پرسيدم: نطاق چيست؟ فرمود: «حجاب (وپوشش)؛ وخداوند درپس آن، هفتادهزار عالم دارد؛ بيش‌از تعداد جنّ وانس ...»[١]

[١/ ٥٠٣] همو با اسناد به عجلان ابى صالح روايت كرده است كه وى گفت: مردى نزد امام صادق عليه السلام آمد و گفت: «فدايت شوم، اين [آسمان‌] گنبد حضرت آدم است؟» حضرت فرمود: «آرى و در آن، گنبدهاى فراوان [ديگرى نيز] هست. آگاه باش در پسِ اين مغرب شما، نود و نُه مغرب ديگر وجود دارد؛ سرزمين‌هاى سفيد و پُر از آفريدگانى كه از پرتو نور آن بهره‌مند مى‌شوند و يك چشم بر هم زدن، خداى را نافرمانى نكرده‌اند. آنان از آفرينش آدم بى خبرند ...»[٢]

[١/ ٥٠٤] هم‌چنين وى با سند خود به عبد الرحمان بن كثير از امام صادق عليه السلام و نيز سعد بن عبد اللَّه با سند خود به جابر بن يزيد از امام باقر عليه السلام روايت كرده‌اند: «در پسِ اين خورشيد شما، چهل چشمه خورشيد وجود دارد و بين چشمه هر خورشيد با ديگرى، چهل سال فاصله است كه در آن، آفريدگانى بسيار وجود دارد. در پسِ اين ماه شما نيز چهل قرص ماه وجود دارد كه بين هر قرص تا قرص ديگر، چهل سال فاصله است كه در آن، آفريدگانى بسيار وجود دارد ...»[٣]

[١/ ٥٠٥] سعد بن عبد اللَّه با سند خود به امام صادق عليه السلام روايت كرده است كه حضرت فرمود: «خدا هزار عالَم دارد كه هر يك از آنها بيش از هفت آسمان و هفت زمين مى‌باشد. هيچ يك از اين عالَم‌ها نمى‌داند كه خداوند، جهانى جز جهان آنان نيز دارد ...»[٤]

برخى از روايات نيز از دو شهر خبر مى‌دهند؛ شهرى در مشرق و شهرى در مغرب.

در آن دو شهر، آفريدگانى فراوان هستند كه از جهان ما، چيزى نمى‌دانند.

[١] . بصائر، ص ٥١٢. بنگريد به: تفسير البرهان، ج ١، ص ١١٢.

[٢] . بصائر، ص ٥١٣؛ تفسير البرهان، ج ١، ص ١١٢.

[٣] . بصائر، ص ٥١٠؛ مصحح على البرهان، ج ١، ص ١١٢.

[٤] . تفسير البرهان، ج ١، ص ١١٢ و ١١٣.