تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٢١٥ - روايات فضايل سورهها

التهذيب و استبصار).

اين كتاب‌هاى چهارگانه نزد شيعه، محور فتوا و استنباط و سند فهم نشانه‌هاى دين و آگاهى از مبانى استوار آن، بر اساس نصوص رسيده از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم و امامان عترت پاك او قرار گرفت.

بارى، آثارى از آن بيهوده گويى‌هاى بى ارزش باقى مانده كه كتاب‌هاى پراكنده آن را دست به دست نقل كرده‌اند. البته بيشتر اين كتاب‌ها بى اعتبار است، ليك متأسفانه، مستند برخى از مفسران ظاهرگرا قرار گرفته و اين مفسران سخنان سره و ناسره را در هم آميختند و آشفتگى در تفسير روايى مبتنى بر منقولات را پديد آوردند.

بنابراين شناخت جايگاه‌هاى جعل در تفسير و آگاهى از اسباب وضع در حديث، به هدف پرهيز از آن و تلاش براى درمان آن پيش از افتادن در مهلكه، ضرورتى اجتناب‌ناپذير و مقتضاى شيوه تحقيق صحيح است؛ افزون بر وجوب دفاع از حريم قرآن و سنت كريمه از درآميختن با تيرگى‌ها يا- خداى نا كرده- چيره شدن آلودگى‌ها بر آن. اكنون به نمونه‌هايى از گونه‌هاى وضع در تفسير اشاره مى‌شود.

روايات فضايل سوره‌ها

چنان كه پيش از اين اشاره شد، يكى از عوامل وضع در تفسير، ترغيب و ترساندن است؛ تشويق به كارى نيك يا بى رغبت ساختن از كارى ناپسند؛ نه با سوء نيت، بلكه به پندار تقرب به خداوند؛ آن‌سان كه برخى از صالحان- به سبب غفلت از زشتى دروغ با هر شكل و هدف ممكن- پنداشته‌اند. خداى تعالى فرمود: «قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمالًا. الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ هُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعاً»[١]؛ «بگو آيا شما را از زيان‌كارترين مردم آگاه گردانم؟ آنان كه‌

[١] . كهف( ١٨) ١٠٣ و ١٠٤.