تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٧٤ - ذكر آمين

(آمين).»[١]

[١/ ٦٢٠] بيهقى در الشعب، از عبد اللَّه بن عمر نقل كرده است كه او در نماز، «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ» را قرائت مى‌كرد. وى پس از پايان سوره (حمد) نيز بسمله را مى‌خواند. او مى‌گفت: «بسمله در مصحف، براى قرائت نوشته شده است.»[٢]

اين تعبير كه وى پس از حمد، سوره پس از آن را با بسمله آغاز مى‌كرد، نشان مى‌دهد كه پس از پايان فاتحه، آمين نمى‌گفت؛ چرا كه بدون فاصله پس از آن، بسمله مى‌گفت.

آرى، ابو هريره آمين مى‌گفت و مى‌گفت: «سوگند به كسى كه جانم در دست اوست، نماز من در بين شما، شبيه‌تر به نماز رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم است.»

[١/ ٦٢١] دارقطنى، حاكم و بيهقى- كه وى حديث را صحيح دانسته است- از نعيم مجمر روايت كرده‌اند كه وى گفت: «پشت سر ابوهريره نماز مى‌گزاردم. وى‌ «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ» را خواند، سپس حمد را قرائت كرد تا به‌ «وَ لَا الضَّالِّينَ» رسيد.

در اين هنگام گفت:" آمين". مردم نيز آمين گفتند. هم‌چنين هرگاه به سجده مى‌رفت و از حالت نشسته بر مى‌خاست، اللَّه اكبر مى‌گفت. هنگامى هم كه سلام مى‌داد، مى‌گفت:" سوگند به آن كه جانم به دست اوست، نماز من بيش از همه شما، به نماز رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم شباهت دارد."»[٣]

شايد اين سخنِ وى براى ترغيب مردم به گفتن «آمين» و سرزنش آنان بر ترك آن باشد؛ آن سان كه در حديث پسر عمويش گذشت كه او مردم را بر ترك «آمين» گفتن، نكوهش مى‌كرد. اين گزارش را ابن ماجه روايت كرده است.[٤]

اكنون، ديگر روايات در اين باب نقل مى‌شود.

[١] . الدرّ، ج ١، ص ٤٥؛ المصنّف، ج ٢، ص ٣١٥.

[٢] . الدرّ، ج ١، ص ٢٠؛ الشعب، ج ٢، ص ٤٣٩ و ٤٤٠.

[٣] . دارقطنى، ج ١، ص ٣٠٤؛ حاكم، ج ١، ص ٢٣٢؛ بيهقى، ج ٢، ص ٤٦؛ الدرّ، ج ١، ص ٢٢.

[٤] . ابن ماجه، ج ١، ص ٢٧٨.