تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٦١ - تفسير«صراط الذين أنعمت عليهم غير المغضوب عليهم و لاالضالين»
[١/ ٥٧٧] عبد بن حميد از مجاهد چنين نقل كرده است: « «غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ»:
يهوديان؛ «وَ لَا الضَّالِّينَ»: مسيحيان.»[١]
[١/ ٥٧٨] عبد بن حميد از سعيد بن جبير روايت كرده است: « «غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لَا الضَّالِّينَ»؛ يعنى يهوديان و مسيحيان.»[٢]
[١/ ٥٧٩] عبد الرزاق، عبد بن حميد، ابن جرير، بغوى در معجم الصحابه، ابن منذر و ابو الشيخ از عبد اللَّه بن شقيق چنين نقل كردهاند: «فردى كه خود در" وادى القرى" از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم شنيده بود، به من خبر داد كه مردى از بنى قين از حضرت- درحالى كه سوار اسب بود- پرسيد: اى رسول خدا،" المغضوب عليهم" چه كسانى هستند؟
حضرت فرمود:" يهوديان". آن مرد پرسيد:" ظالّين" چه كسانى اند؟ حضرت فرمود:
" نصارا".»[٣]
[١/ ٥٨٠] در مسند احمد آمده است: عبد اللَّه از پدرم از عبد الرزاق از معمر از بديل عقيلى از عبد اللَّه بن شقيق به ما روايت كرد: فردى در «وادى القرى» از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم- كه سوار بر اسب بود- شنيد كه به وى خبر داد: «مردى از بلقين از حضرت پرسيد:
اى رسول خدا، اينان چه كسانى هستند؟ فرمود: اينان المغضوب عليهم هستند" واشاره به يهوديان كردند. وى پرسيد: پس آنان چه كسانىاند؟ حضرت فرمود:" آنان ظالّون، مسيحيان هستند."»[٤]
[١/ ٥٨١] وكيع، عبد بن حميد و ابن جرير از عبد اللَّه بن شقيق عقيلى روايت كردهاند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم ساكنان وادى القرى را محاصره مىكرد. مردى از حضرت پرسيد: اينان چه كسانى هستند؟ حضرت فرمود: «اينان المغضوب عليهم؛
[١] . الدرّ، ج ١، ص ٤١؛ طبرى، ج ١، ص ١١٩ و ١٢٤.
[٢] . الدرّ، ج ١، ص ٤١ و ٤٢.
[٣] . همان، ص ٤٢؛ عبد الرزّاق، ج ١، ص ٢٥٦؛ طبرى، ج ١، ص ١١٩ و ١٢٣؛ ابن كثير، ج ١، ص ٣٢.
[٤] . مسند احمد، ج ٥، ص ٧٧؛ مجمع الزوائد، ج ٦، ص ٣١٠ و ٣١١، در آن آمده:« تمام آن را احمد روايت كرده است و رجال آن، رجال صحيح هستند.»