قانون مدنى و فتاواى امام خمينى(با تحقيق جديد) - كيائى، عبد الله - الصفحة ٦٠١ - باب دوم در نگاهدارى و تربيت اطفال

صورتى كه الزام ممكن يا مؤثر نباشد حضانت را به خرج پدر و هرگاه پدر فوت شده باشد به خرج مادر تأمين كند.

س ١٢- آيا محكمه مى‌تواند پدر و مادر ممتنع از حضانت را مجبور نمايد كه به حقّ‌الحضانة عمل نمايند؟

ج- صرف حقّ‌الحضانة در آن مقدار كه فقط حقّ مَن لَه الحضانة است قابل الزام و اجبار نيست، بلكه صاحب حقّ مى‌تواند از حقّ خود بگذرد و از حضانت صرف نظر نمايد، ولى نسبت به حقّ فرزند (در تر و خشك كردن وى و در تربيت و نگه‌دارى و حفظ او) اگر مَن عَليه الحق امتناع ورزد حاكم شرع مى‌تواند او را الزام به رعايت حقّ فرزند نمايد. ج ٣ ف ص ٢١٤

(١١٦٨)

س ١٩- در تحريرالوسيلة با ترجمه، جلد ٣، صفحه ٥٥٦ «القول فى احكام الولادة و ما يلحق بها» مسأله ١٦ درباره حضانت ابوين نسبت به اطفال، مرقوم فرموده‌ايد: «الامّ احقّ بحضانة الولد و تربيته و ما يتعلّق بها من مصلحة حفظه مدّة الرضاع اى الحَولَين ...» آيا احقّيّت به حضانت فرزند ذكور تا دو سال و اناث تا هفت سال براى مادر، در صورتى است كه مادر بخواهد، يا آن‌كه در صورت گذشتن زوجه از حقّ خود نيز زوج مى‌تواند او را ملزم به حضانت نمايد؟

ج- پدر نمى‌تواند مادر طفل را ملزم به حضانت ولد نمايد. ج ٣ ف ص ٢١٦

ماده ١١٧٣:[١] هرگاه در اثر عدم مواظبت يا انحطاط اخلاقى پدر يا مادرى كه طفل تحت حضانت اوست، صحت جسمانى و يا تربيت اخلاقى طفل در معرض خطر باشد، محكمه مى‌تواند به تقاضاى اقرباى طفل يا به تقاضاى قيّم او يا به تقاضاى رئيس حوزه قضايى هر تصميمى را كه براى حضانت طفل مقتضى بداند،

[١]. اصلاحى مصوب ١١/ ٨/ ١٣٧٦.

ماده ١١٧٣ مصوب ١٣٦٣- هرگاه در اثر عدم مواظبت يا انحطاط اخلاقى پدر يا مادرى كه طفل تحت حضانت اوست، صحت جسمانى و يا تربيت اخلاقى طفل در معرض خطر باشد محكمه مى‌تواند به تقاضاى اقرباى طفل يا به تقاضاى قيم او يا به تقاضاى مدعى العموم هر تصميمى را كه براى حضانت طفل مقتضى بداند، اتخاذ كند.