اصول فقه شيعه - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٢٠٩ - بحث اوّل معانى صيغه امر

صيغه امر

بحث اوّل معانى صيغه امر

مقصود از صيغه امر، همان صيغه «افْعَلْ» و وزن‌هاى مشابه آن- در ثلاثى و رباعى، مجرّد و مزيدفيه- مى‌باشد. بحث ما در اينجا، اختصاص به هيئت افْعَلْ دارد، يعنى اگرچه ما تعبير به صيغه امر مى‌كنيم و صيغه، مركّب از هيئت و ماده است ولى بحث، تنها در ارتباط با هيئت است و ما در ارتباط با مادّه آن- يعنى ضرب و قتل و ...- بحثى نداريم. همان‌طور كه هريك از موادّ، داراى وضع مستقلّى است، هريك از هيئات هم داراى وضع مستقلّى است، حال اسم آن را وضع نوعى بگذاريم يا وضع شخصى، بحث ديگرى است. هيئت فعل ماضى، براى معناى خاصّ وضع شده است. هيئت فعل مضارع هم براى معناى خاصّى وضع شده است، هريك از اسم فاعل، اسم مفعول و ساير هيئات نيز براى معناى خاصى وضع شده‌اند. هيئت افْعَلْ هم بايد داراى معناى خاصى باشد و اين هيئت افْعَلْ كه عارض لفظ مى‌شود، براى تفهيم معناى خاصّى است.