دائرة المعارف فقه مقارن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤١٢ - د مسكن و مركب مناسب

هنگامى كه نماينده ويژه اميرالمؤمنين عليه السلام يعنى ابن عباس ميان خوارج رفت اولين حرف آنها اين بود كه: چرا لباس فاخر بر تن دارى؟ كه او آيه ٣١ و ٣٢ اعراف‌ «خُذُوا زِينَتَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ ... قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِى أَخْرَجَ لِعِبَادِهِ» را تلاوت كرد.

روشن است اگر نحوه پوشش ابن عباس كه به عنوان نماينده اميرمؤمنان به سوى مقدّس نماهاى جاهل خوارج حركت مى‌كند مورد رضاى آن حضرت نبود او را نهى مى‌فرمودند.

در روايت ديگرى آمده است كه سفيان ثورى لباس نيكويى را بر تن امام صادق عليه السلام مشاهده كرد و پيش خود گفت كه الآن نزد او رفته، سرزنشش خواهم كرد. نزد آن حضرت رفت و عرضه داشت:

يابن رسول الله، نه رسول خدا صلى الله عليه و آله و نه على عليه السلام و نه كسى از اجداد تو چنين لباسى را بر تن نمى‌كردند.

حضرت در جوابش فرمودند: رسول خدا صلى الله عليه و آله (و امامان گذشته) در دوران سختى و تنگدستى زندگى مى‌كرد؛ ولى پس از آن حضرت، دنيا سفره نعمت‌هايش را پهن كرد و روشن است كه نيكان دنيا به نعمت‌هاى دنيا شايسته‌ترند

(كان رسول اللَّه صلى الله عليه و آله في زمانٍ قتر مقتر و كان يأخذ لقتره و إقتاره و إنّ الدنيا بعد ذلك أرخت عزاليها فأحقّ أهلها بها أبرارها)

سپس آيه‌ «قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ» را تلاوت كرد. آن‌گاه فرمود:

«ونحن أحقّ من أخذ منها ما أعطاه اللَّه‌

؛ پس ما (كه از ابراريم) به برخوردارى از عطاياى خداوند شايسته‌تر از ديگران هستيم ...». [١]

در حديثى از امام صادق عليه السلام آمده است:

«فإيّاك أن تتزيّن إلّافي أحسن زيّ قومك‌

؛ اگر خواستى خودت را بيارايى همواره در بهترين نوع پوشاك جامعه خود را بياراى». [٢]

د. مسكن و مركب مناسب‌

از موارد شايسته توجه مسئله تأكيد بر وسعت منزل در رهنمودهاى ائمه معصومين عليهم السلام است. در واقع تهيه منزل مسكونى و وسيله نقليه مناسب كه مايه سعادت و آسايش در زندگى است، از حقوق انسان‌هاست و كسانى كه مى‌انديشند داشتن اين امكانات در حدّ قابل قبول از مصاديق اسراف است خود دچار اشتباه فاحشى شده‌اند و ناشى از بى‌مسئوليتى و بى‌توجهى آنان نسبت به حقوق خانواده است.

امام صادق عليه السلام وسعت منزل را از سعادت انسان مى‌داند و مى‌فرمايد:

«من السعادة سعة المنزل‌»

. [٣] و نيز فرموده است:

«من سعادة المرء المسلم، المسكن الواسع‌». [٤]

در كنزالعمال از رسول خدا صلى الله عليه و آله نيز نقل شده كه فرمود:

«إنّ من سعادة المرء، الزوجة الصالحة والمسكن‌

[١]. كافى، ج ٦، ص ٤٤٢، ح ٨.

[٢]. همان، ص ٤٤٠.

[٣]. همان، ص ٥٢٥، ح ١، باب سعة المنزل.

[٤]. همان، ص ٥٢٦، ح ٧.