دائرة المعارف فقه مقارن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٢ - ٧ بنبست تراكم بدهىها
اكنون فكر كنيم هنگامى كه پولهاى كثيفِ حاصل از مواد مخدر يا طرق نامشروع و غير اخلاقى ديگر، از گروههاى مافيايى فراتر رود و دولتهاى رسمى جهان را آلوده كند ملّتها چه سرنوشتى خواهند داشت و جهان در آينده به كدام سمت و سو خواهد رفت و بشريت به چه درجهاى از انحطاط خواهد رسيد.
٧. بنبست تراكم بدهىها
از بنبستها و چالشهاى بسيار سخت جهان معاصر كه بر اثر پيروى از نظام حاكم سرمايهدارى نصيب كشورهاى جهان سوم و در حال توسعه شده است، بدهىهاى سنگين به مؤسسات مالى جهانى همانند صندوق بينالمللى پول، بانك تجارت جهانى و كشورهاى ثروتمند است كه ناشى از پيروى از سيستم سرمايهدارى و تعامل با نهادها و كشورهايى است كه رباخوارى و چپاولگرى را به شيوه نوين به اجرا مىگذارند.
برابر آمار، بدهى خارجى كشورهاى در حال رشد در سال ١٩٩٠ به ١٣١٤ ميليارد دلار افزايش يافت. [١]
اين در حالى است كه برابر گزارش بانك جهانى، مجموع بدهىهاى بلندمدت واريز نشده كشورهاى در حال توسعه در سال ١٩٧٠ حدود ٦٢ ميليارد دلار بود. اين ميزان، با افزايش هفت برابرى يك دهه در سال ١٩٨٠ به مبلغ ٤٨١ ميليارد دلار و در سال ١٩٨٨ به دو هزار ميليارد دلار رسيد، كه نسبت به سال ١٩٧٠، سى و دو برابر افزايش يافته است. [٢]
برنامه «تثبيت اقتصادى» و «سياست تعديل» كه از سوى بانك جهانى، صندوق بينالمللى پول و بانك تجارت جهانى به كشورها تحميل مىشود، آثار زيانبار فراوانى در پى دارد [٣] كه از جمله آن بدهىهاى سنگين است.
برنامه «تثبيت اقتصادى» در «برزيل» منجر به افزايش بدهى داخلى برزيل از ٦٠ ميليارد دلار در سال ١٩٩٤، به بيش از ٣٥٠ ميليارد دلار در سال ١٩٩٨ شد. [٤]
كشور كوچك و ضعيفى همانند «اوگاندا» در سال ١٩٨٦ بدهى خارجى آن، ٣/ ١ ميليارد دلار بود و با تزريق پول جديد و استقراض تازه، بدهى آن
[١]. اسلام و چالش اقتصادى، ص ٢٦١.
[٢]. ر. ك: جهانى سازى فقر و نظم نوين جهانى، ص ٨٥-/ ٨٦.
[٣]. ميشل كاسادوفسكى (اقتصاددان برجسته كانادايى و استاداقتصاد دانشگاه اتاوا، از اعضاى فعال جنبش ضد جنگ، مشاور سازمان بينالملل در امر توسعه و عضو صندوق جمعيت سازمان ملل) پس از ده سال تحقيق ميدانى و مسافرت به كشورهاى مختلف و مصاحبه و تهيه گزارشهاى مستند، كتابى را به نام «جهانىسازى فقر و نظم نوين جهانى» منتشر ساخت كه ويرايش دوم آن در سال ٢٠٠٣ به چاپ رسيد. اين كتاب به ٢٠ زبان دنيا از جمله فارسى ترجمه شده است. وى در اين كتاب به آثار زيانبار پذيرش سياستهاى تحميلى قدرتهاى سلطهگر با كمك بانك جهانى و صندوق بينالمللى پول مىپردازد و آثار سياسى- اجتماعى آن را نيز مورد بررسى قرار مىدهد.
[٤]. جهانىسازى فقر و نظم نوين جهانى، ص ٥٤٤.