است كه گاه توأم با خرابكارى و افساد است، و گاه بدون آن (هر چند در لغت فارسى امروز «مكر» در معنى اوّل به كار مى‌رود ولى از نظر ادبيّات عرب مفهوم آن اعم است و لذا گاهى اين كلمه به خدا هم نسبت داده شده است).
در تفسير جمله «عِندَ اللَّهِ مَكرُهُم» دو احتمال داده شده:
بعضى از مفسّران همچون علّامه طباطبايى در تفسيرالميزان گفته‌اند: مفهوم اين جمله آن است كه خداوند به همه نقشه‌ها و طرح‌ها و نيرنگ‌هاى آنها احاطه كامل دارد.
و بعضى ديگر مانند طبرسى در مجمع‌البيان گفته‌اند: منظور اين است كه جزاى مكر آنها نزد خداوند ثابت است (بنابراين جمله در تقدير «عِندَ اللَّهِ جَزاءُ مَكرِهِم» بوده و كلمه جزاء كه مضاف است حذف شده).
بى‌گمان معنى اوّل صحيح‌تر است، زيرا هم موافق ظاهر آيه و هم نياز به حذف و تقدير ندارد.
جمله بعد كه مى‌گويد «هر چند مكرشان كوه‌ها را از جا بركنَد» نيز اين تفسير را تقويت مى‌كند، يعنى هر چند آنها قوى و قادر به نقشه‌كشى باشند خدا از آنها آگاه‌تر و قادرتر است و توطئه‌هايشان را در هم مى‌كوبد.
* بار ديگر روى سخن را به پيامبر صلى الله عليه و آله مى‌كند و به‌عنوان تهديد ظالمان و بدكاران مى‌فرمايد: «پس گمان مبر كه خداوند از وعده‌اى كه به پيامبرانش داده، تخلّف كند» (فَلَا تَحْسَبَنَّ اللَّهَ مُخْلِفَ وَعْدِهِ رُسُلَهُ).
زيرا تخلّف از كسى سر مى‌زند كه يا قادر و توانا نباشد و يا نتواند كيفر دهد يا انتقام بگيرد، حال آنكه «خداوند قادر و انتقام‌گيرنده است» (إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ