تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٨
بازگشت است.
ذكر اين نكته نيز لازم است كه مجازاتهاى نابودكننده دنيوى مانند مجازاتهاى دردناكى كه دامنگير قوم نوح و فرعونيان و امثال آنها شد، بعد از شروع آن، درهاى توبه بهكلّى بسته مىشود و هيچ راه بازگشت در آن نيست، زيرا اغلب گناهكاران هنگامى كه در برابر چنين كيفرهايى قرار مىگيرند اظهار پشيمانى مىكنند و در واقع يكنوع حالت ندامت اضطرارى به آنها دست مىدهد كه بىارزش است. بنابراين قبل از وقوع و شروع آن عذابها بايد در صدد جبران برآيند. «١»
٣. چرا تقاضاى مهلت پذيرفته نمىشود؟
در آيات مختلفى از قرآن مجيد مىخوانيم كه بدكاران و ستمكاران در مواقف گوناگون، براى جبران گذشته خويش تقاضاى بازگشت به دنيا مىكنند.
بعضى از اين آيات مربوط به روز قيامت است، مانند آيه ٢٧ سوره انعام كه در بالا اشاره كرديم، بعضى ديگر مربوط به فرارسيدن زمان مرگ است، مانند آيه ٩٩ و ١٠٠ سوره مؤمنون كه مىگويد: حَتَّى إِذَا جَاءَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ رَبِّ ارْجِعُونِ* لَعَلِّى أَعْمَلُ صَالِحًا فِيمَا تَرَكْتُ: «اين وضع همچنان ادامه دارد تا هنگامى كه مرگ يكى از آنها فرارسد. در اين هنگام عرض مىكند: خداوندا، مرا بازگردان- شايد آنچه را كه كوتاهى كردهام جبران كنم و عمل صالح انجام دهم».
و گاه در مورد نزول عذابهاى نابودكننده وارد شده است، مانند آيات مورد بحث كه مىگويد هنگام نزول عذاب، ظالمان تقاضاى تمديد مدّت و ادامه مهلت