تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٤٧٣ - سوره الصافات(٣٧) آيات ٨٠ تا ٨٩
كه خداى تعالى ايشان را اخلاص ساخت از آن عذاب و وعده داد ايشان را بجزيل ثواب در روز حساب و بعد از اجمال حال امم سالفه تفصيل قصص ايشان مىنمايد و ميگويد وَ لَقَدْ نادانا نُوحٌ و بتحقيق كه بخواند ما را نوح و نصرت خود و هلاك قوم از مادر خواست بعد از آنكه از ايمان ايشان مايوس شده بود ما نداى او را اجابت كرديم فَلَنِعْمَ الْمُجِيبُونَ پس نيك اجابت كنندهايم ما چون او را نصرت داديم و قوم او را بطوفان غرق كرديم وَ نَجَّيْناهُ و رفع عذاب نموديم و برهانيديم او را وَ أَهْلَهُ و كسان او را يعنى آن جماعتى كه در كشتى با او بودند مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ از اندوه بزرگ غرقست يا ايذاى قوم وَ جَعَلْنا و گردانيديم بعد از غرق ذُرِّيَّتَهُ فرزندان او را هُمُ الْباقِينَ ايشان باقى مانندگان يعنى همه را هلاك كرديم و همسبان اولاد او را كه سام و حام و يافث و چهار دختر بودند باقى گذاشتيم و همه مردمان را بعد از نوح از اولاد او پيدا كرديم در خبر آمده كه همه عرب و اهل فارس و روم از اولاد سامند و ترك و صقالبه و حرز و ياجوج از نسل يافث و همه هنديان از فرزندان حام و از كلبى مرويست كه چون نوح از كشتى بيرون آمد همه مردمان و زنانى كه باو در كشتى بودند مردند مگر اولاد و زوجات او گويند كه همه ايشان در كشتى مردند مگر ذريت و نسوان نوح وَ تَرَكْنا عَلَيْهِ و باقى گذاشتيم بر نوح ذكر جميل و ثناى نيكو فِي الْآخِرِينَ در ميان جماعتى كه در آخر پيدا شدند يعنى در زمان امت محمد (ص) و بنا بر اين تقدير مفعول تركنا محذوف باشد و در اكثر تفاسير واقع شده كه مفعول تركنا اين است كه سَلامٌ عَلى نُوحٍ سلام و تحيت بر نوح است فِي الْعالَمِينَ در ميان عالميان يعنى گذاشتيم بر نوح در ميان امم لاحقه اين كلمه مذكوره را تا در وقتى كه اراده ثناى او كنند در حق او گويند و بنا بر اين رفع سلام بر سبيل حكايت است و بنا بر قول اول كلامى مستأنف است كه حق سبحانه بآن ثناى نوح گفته و ذكر فى العالمين مشعر است بر ثبوت اين ذكر جميل در ميان جميع مردمان بحيثيتى كه هيچكس خالى نباشد از ذكر اين كلمه و حقيقة معنى آن باين راجع است كه ثابت گردانيده است خداى تعالى تسليم و تحيت را بر نوح و آن را دوام داده در ميان جميع ملائكه و جن و انس تا همه بر او سلام فرستند و ثنا گويند تا روز قيامت و اين مكرمت سنيه كه تبعيت ذكر او است و تسليم همه عالميان بر او مجازات نوح است در مفاسات او با قوم خود
إِنَّا كَذلِكَ بدرستى كه ما هم چنان كه نوح را مجازات داديم بر اعمال حسنه او بذكر جميل و ثناى جليل نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ پاداش ميدهيم نيكوكاران را إِنَّهُ بدرستى كه نوح مِنْ عِبادِنَا الْمُؤْمِنِينَ از بندگان