تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٣ - سوره النمل(٢٧) آيات ٢٢ تا ٣٩
زرد گشت و دست از او بداشت و سبب غيبت از او پرسيد فَقالَ پس هدهد گفت أَحَطْتُ مشاهد كردم و رسيدم بِما لَمْ تُحِطْ بِهِ بآن چيزى كه مشاهده نكرده و بدان نرسيده يعنى از حال سبا احاطه شيئى به علم عبارتست از دانستن آن بر جميع جهات آن يعنى بجميع حالات و جهات و كيفيات شهر سبا را رسيده ام مانند احاطه سور ببلد يعنى همه آن را كما ينبغى دانستهام بر وجهى كه هيچ چيز از آن بر من مخفى نيست در اينكلام تنبيه است مر سليمان را بر آنكه علم ادناى خلق خدا و اضعف آن احاطه نموده است بآنچه علم وى بآن احاطه نكرده تا نفس خود را حقير شمرد و علم خود را صغير داند و اين لطفى است كه حق تعالى در حق او اجرا گردانيد تا ترك اعجاب نمايد كه موجب فتنه علما است و اين منافات ندارد بقول اماميه كه امام بايد كه چيزى بر او پوشيده و مخفى نباشد و در زمان او اعلم از او نباشد زيرا كه مراد عدم اخفاى علوم دينيه است و آنچه از لوازم و توابع آن باشد و اعلم در آن نه آنكه هيچ چيز بر او پوشيده و مخفى نباشد و در مطلق علم هيچكس از او اعلم نبود پس اينكه صاحب كشاف گفته كه (فيه دليل على بطلان قول الرافضة ان الامام لا يخفى عليه شيء و لا يكون فى زمانه احد اعلم منه) در غير موضع خود باشد و محض عناد حاصل كه هدهد گفت كه ديده و رسيدم بآنچه آن مطلع نيستى وَ جِئْتُكَ و آوردم بتو مِنْ سَبَإٍ از شهر سبا كه مارب گويند بِنَبَإٍ يَقِينٍ خبرى بيقين يعنى محقق و راست و درست كه در آن هيچ شكى نيست از قتاده مرويست كه ميان صنعا و سبا سه روزه راهست و از سدى روايتست كه حقتعالى دوازده پيغمبر بشهر سبا فرستاده و علقمه از ابن عباس نقل كرده كه پيغمبر (ص) فرمود كه سبا نام مردى بود كه آن سبا ابن يشحب بن يعرب بن قحطان بود و او را ده پسر بوده از عرب شش پسر بيمن رفتند و چهار بشام آنها كه بشام افتادند لخم بود و حذام و عساق و عالمه و آنان كه بيمن رفتند كنده بود و از دو مدحج و حمير و انمار و بحيله و خثعم از انمارند و نزد بعضى اسم حى است بر هر تقدير از آن منقولشده اسم شهر مارب نهادند القصه هدهد گفت كه خبر آنست كه در هوا به هدهدى رسيدم كه از آن ولايت بود و با من عظمت پادشاهى پادشاه خود و خوبى هواى آن ديار تقرير كرد من هوس مشاهده آن كرده برفتم و ديدم سليمان گفت پادشاه ايشان كيست و دين و رعيت او چيست هدهد گفت إِنِّي وَجَدْتُ امْرَأَةً بدرستى كه من يافتم زنى را يعنى بلقيس بنت شرجيل يا شراحيل ابن مالك بن ريان كه پدر او پادشاه همه نواحى يمن بوده و اجداد او تا چهل بطن پادشاه بودند و شراحيل را همين يك دختر بود پس هدهد گفت من آن زن را ديدم كه از روى اقتدار تَمْلِكُهُمْ پادشاهى ميكند اهل سبا را وَ أُوتِيَتْ و داده شده است بآنزن مِنْ كُلِّ شَيْءٍ از هر چيزى كه پادشاهان را بكار آيد از