تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٢٣٤ - سوره السجده(٣٢) آيات ١٠ تا ١٩
دوزخ بيرون آيد و براه بهشت درآيند و بدوزخ نماند مگر كسى كه حقتعالى بدو مبالات نكند بجهت كفر و شرك آن گاه بفرمايد تا درهاى دوزخ بر روى ايشان در بندند پس هيچ راحت در آن نيابند و از هيچ غم بيرون نيايند فرشتگان گويند بديشان كه فَذُوقُوا بِما نَسِيتُمْ الايه و بعد از ذكر عاقبت مال اهل شرك و طغيان بيان حال مومنان ميفرمايد بقوله إِنَّما يُؤْمِنُ جز اين نيست كه ميگروند بِآياتِنَا بآيتهاى كلام ما و يا بساير حجج ما الَّذِينَ إِذا ذُكِّرُوا آنان كه چون پند داده شوند بِها بآن آيتها خَرُّوا بر روى در افتند سُجَّداً در حالتى كه سجدهكنان باشند بجهت خوف از عذاب ربانى و يا بجهت شكر بر توفيق هدايت از جانب حضرت بارى وَ سَبَّحُوا و تسبيح و تنزيه كنند پروردگار خود را از آنچه لايق عظمت و كبريايى او نباشد مانند عجز او از بعث و غير آن تسبيحى مقترن بِحَمْدِ رَبِّهِمْ بستايش پروردگار خودشان يعنى از صفايات نالايق تنزيه او كنند و بستايش موافق او را بستايند و يا بجهة ترسكارى از عذاب سبحانى او را پرستش نمايند بر آنچه توفيق داده باشد ايشان را بايمان و هدايت و شكر گذارى كنند وَ هُمْ لا يَسْتَكْبِرُونَ در حالتى كه سركشى نكنند از سجود و طاعت و از آن استنكاف نداشته باشند بلكه بطوع تمام و رغبتها لا كلام اطاعت او كنند و بعبادت او اشتغال نمايند اين سجده اول است از عزايم اربع و باجماع اهل البيت (ع) بر قارى و مصغى آن سجده واجب است و در سامع خلاف است و احوط وجوب آن است بر او و اين سجده را سجده تذكر گفتهاند چه مستحبّ است كه بنده متذكر گردد نزد تلاوة اين آيه آن چيزى را كه از آن غافلشده و تصديق نمايد به اينكه دلايل وجوب وجود وحدانيت او سبحانه در همه اشيا سار پست شعر ففى كل شيئى له آيه تدل على انه واحد و در كنز العرفان نيز مذكور است كه اصحاب ما كم بوجوب سجده كردهاند نزد قرائت و استماع اين آيه و احوط وجوب آن است بر سامع و هم چنين است در حم سجده نزد قوله تعالى لا تَسْجُدُوا لِلشَّمْسِ وَ لا لِلْقَمَرِ وَ اسْجُدُوا لِلَّهِ الَّذِي خَلَقَهُنَّ إِنْ كُنْتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ و آخر اقرء كه آن وَ اسْجُدْ وَ اقْتَرِبْ است و آخر و النجم كه فَاسْجُدُوا لِلَّهِ وَ اعْبُدُوا است و اين سورهها را عزايم اربع خواندهاند بجهت آنكه عزم بمعنى وجوبست يعنى سجدات آن واجب است و استدلال ايشان بر وجوب سجده در اين سجدات اربع اجماع است و قول امير المؤمنين كه
عزايم السجود اربع
و قول صادق كه
اذا قرء شيئى من العزائم الاربع فسمعتها فاسجد و ان كنت على غير وضوء و ان كنت جنبا و ان كانت المرئة لا تصلى و ساير القرآن انت فيه بالخيار
و دليل ديگر دليل بر وجوب سجده صيغه امر است كه حقيقة دالست بر وجوب آن اگر قايلى گويد لا نسلم صيغه امر