دائرة المعارف فقه مقارن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١٣ - ب پوشاك مناسب

و كافى قرار داد و به آنها اجازه بهره‌مندى از آنها را عنايت فرمود. قرآن كريم گاه با تعبير «قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِى أَخْرَجَ لِعِبَادِهِ وَالطَّيِّبَاتِ مِنَ الرِّزْقِ» [١] مردم را به استفاده از روزى‌هاى پاك ترغيب مى‌كند و گاه به طور صريح فرمان مى‌دهد كه از روزى‌هاى پاكيزه بخورند: «يَا أَيُّهَاالَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ». [٢]

امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد:

«إنَّ اللَّه خلق الخلق، وخلق معهم أرزاقهم حلالًا طيّباً

؛ خداوند آفريدگان را آفريد، و همراه آفرينش آنها، برايشان روزى حلال و پاكيزه را (به قدر كافى) به وجود آورد». [٣]

اگر بشر نتواند از تغذيه مناسب برخوردار باشد، زندگى او رشد نيافته و آشفته است. امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد:

«خمس خصال من فقد واحدة منهنّ لم يزل ناقص العيش، زائل العقل، مشغول القلب، ... ثالثها السّعة فى الرّزق‌

؛ پنج چيز است كه اگر كسى فاقد يكى از آنها باشد، پيوسته زندگى او با كمبود روبه‌روست و انديشه و روانش آشفته است، يكى از آن پنج چيز وسعت در روزى است». [٤]

خصوص آب فراوان و گوارا (بهداشتى) نيز از شرايط زندگى مناسب شمرده شده است. امام صادق عليه السلام فرمود:

«لاتطيب السّكنى‌ إلّابثلاث ... الماء الغزير العذب‌». [٥]

آب گوارا و مناسب به اندازه‌اى اهميت دارد كه نقل شده است پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله دستور مى‌داد آب آشاميدنى وى را از منطقه سقيا فراهم آورند:

«إنّ رسول اللَّه صلى الله عليه و آله كان يستسقى له الماء العذب من بيوت السّقيا». [٦]

ب. پوشاك مناسب‌

در سطح زندگى مناسب، لباس و پوشاك نيز دخالت دارد. لباس مناسب در واقع با هر عصر و زمانى سنجيده مى‌شود. بدين معنا كه از شاخص‌هاى زندگى مناسب، داشتن پوشاك متناسب آن عصر و جامعه است.

امام صادق عليه السلام فرمود:

«فخير لباس كلّ زمان، لباس أهله‌

؛ بهترين لباس هر زمان، لباس مردم آن زمانه است». [٧]

طبيعى است آن كس كه در عصر ما زندگى مى‌كند، از شاخصه‌هاى زندگى مناسب براى او، داشتن لباس مناسب اين عصر است، لذا اگر نتواند لباس مناسب را براى خود تهيه كند، نشانه فقر و عدم توسعه است.

امام على بن موسى الرضا عليه السلام هنگامى كه از سوى جمعى از دوستانش به وى پيشنهاد مى‌شود كه لباس زبر و خشن بر تن كند، مى‌فرمايد:

«إنّ أهل الضَّعف من موالىّ يحبّون أن أجلس على اللُّبود، وألبس الخشن، وليس يتحمّل الزّمان ذلك‌

؛ برخى از دوستان كوته‌فكر، دوست دارند كه من بر روى نمد بنشينم‌

[١]. اعراف، آيه ٣٢.

[٢]. بقره، آيه ١٧٢.

[٣]. كافى، ج ٥، ص ٨١، ح ٥.

[٤]. وسائل الشيعه، ج ١٤، ص ٣١، ح ٧.

[٥]. بحارالانوار، ج ٧٥، ص ٢٣٤، ح ٤٦.

[٦]. مستدرك حاكم، ج ٤، ص ١٣٨؛ در فتح البارى (ج ١٠، ص ٦٥) پس از نقل اين حديث آمده است: «سُقيا چشمه‌اى بود كه با مدينه دو روز فاصله داشت».

[٧]. كافى، ج ١، ص ٤١١، ح ٤.