تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٣٠٩ - ٦ اسرار و رموز

[م/ ٢٨٧] در روايتى آمده كه «ن»، ماهى است.[١]

[م/ ٢٨٨] از ابن عباس از رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم روايت شده: «نون ماهى‌اى است كه آرامش زمين‌ها بر آن استوار شده است.»[٢]

[م/ ٢٨٩] در روايتى ديگر آمده: « «ن» مركّبِ قلم است.»[٣]

[م/ ٢٩٠] در روايت سوم آمده: « «ن» لوح محفوظ است كه هر چه تا روز قيامت روى مى‌دهد، بر آن نوشته شده است.»[٤]

[م/ ٢٩١] هم‌چنين گذشت كه «الر، حم و ن»، تك تك حروف «الرحمان» هستند.[٥]

[م/ ٢٩٢] برخى از صحابه گفته‌اند كه «ن» يكى از نام‌هاى سوره قلم است.[٦]

[م/ ٢٩٣] ابن بابويه با سند خود به ثورى، از امام صادق عليه السلام روايت كرده: « «ن» نهرى در بهشت است.»

در همان حديث چنين آمده: «نون، فرشته‌اى است كه [معارف را] به قلم مى‌رساند و قلم، فرشته‌اى است كه به لوح مى‌رساند؛ و آن، فرشته‌اى است كه به اسرافيل مى‌رساند و او به ميكائيل و ميكائيل به جبرئيل و او به پيامبران و رسولان.»[٧]

[م/ ٢٩٤] در حديثى ديگر آمده: «نون، نهرى در بهشت است كه سفيدتر از برف مى‌باشد و خداوند به او گفت:" مركّب شو."»[٨] نيز رواياتى ديگر از اين دست.

***

اين، نهايت تلاش اهل حديث در فراهم آوردن رواياتى است كه غالب آنها مخدوش بوده، بر محور ثابت و معقولى نمى‌گردند و از حدس‌هايى بى‌اساس و پوچ‌

[١] . الدرّ، ج ٨، ص ٢٤٢.

[٢] . همان.

[٣] . طبرى، ج ١٤، ص ١٩.

[٤] . الدرّ، ج ٨، ص ٢٤١.

[٥] . طبرى، ج ١٤، ص ١٩.

[٦] . همان، ص ٢١.

[٧] . المعانى، ص ٢٣.

[٨] . العلل، ج ٢، ص ٤٠٢.