تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٣٥٨ - روش برگزيده براى عرضه روايات

چهره آن زدود.[١]

پس از آن، نوبت به صحابه و تابعان و در رأس آنان، عترت پاك پيامبر مى‌رسد؛ آنان كه پس از جدّ خود، رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم مرجع فهم معانى قرآن بودند. از اين دو بخش، روايات تفسيرى صحيح و فراوانى در دست است كه سرمايه اصلى براى استوارسازى دلالت‌هاى درونى قرآن مى‌باشد.

سوم: ارزيابى روايات ياد شده براساس اصول نقد صحيح؛ با روش عرضه روايات متشابه بر محكماتِ برگرفته از كتاب و سنت استوار و تأييد آن با برهان‌هاى عقلى؛ آن سان كه در سخن رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم آمده است: «هرگاه حديثى از من به شما رسيد، آن را بر كتاب خدا و حجت عقل‌هاى خود عرضه كنيد، پس اگر موافق آنها بود، بپذيريد؛ وگرنه آن را به پهنه ديوار بزنيد.»[٢]

روش عرضه و جدا سازى سره از ناسره گذشت. با اين سبك منظم، مى‌توان از بين انبوه آثار و روايات، سخن صحيح را از سقيم جدا ساخت و آن را سندى پذيرفتنى و معتبر، براى پيروى از آن قرار داد.

اين، همه، تلاش فراوان ما براى دست‌يابى به روايات تفسيرى يقينى و مورد اطمينان است. اميد آن كه در طول مسير، توفيق همراه ما و حق، راهبر ما باشد. واللَّه من وراء القصد و هو المستعان.

[١] . اين مطلب در مبحث تفاسير پيامبر و فراگيرى آن، در جلد نهم التهميد فى علوم القرآن مطرح شده است.

[٢] . ابوالفتوح، ج ٣، ص ٣٩٢.