تفسير اثرى جامع - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٧٠ - ارزش تفسير تابعى

٣٣. فريانى، ابو عبداللَّه، محمد بن يوسف بن واقد تركى: وى ساكن قيساريه، در ساحل شام بود. او از اوزاعى و ثورى دانش آموخت و ملازم ثورى بود. بخارى و گروهى از وى روايت كرده‌اند. فريانى در سال ٢١٢ از دنيا رفت.

٣٤. ابو عامر، قبيصة بن عقبه كوفى: وى كتابى در تفسير دارد كه طبرى و ثعلبى و ديگر مفسران بزرگ از آن بهره برده‌اند. او از ثورى، جراح (پدر وكيع)، حمّاد بن سلمه، حمزه زيّات و ديگران دانش اندوخت. بخارى، عبد بن حميد، ابن سلام، ابن حنبل و ديگران نيز او وى آموختند. ابو عامر در سال ٢١٥ از دنيا رفت.

٣٥. ابو حذيفه، موسى بن مسعود نَهْدى بصرى، محدّث، مفسر و از مشايخ بخارى: طبرى در تفسير و تاريخ از وى بهره برده است. او از عكرمة بن عمار، شبل بن عباد و ديگران دانش آموخت و ابو داوود، ترمذى، ابن ماجه و ديگران از وى روايت كرده‌اند. ابو حذيفه در سال ٢٤٠ درگذشت.

ارزش تفسير تابعى‌

مفسران در توجه به تفاسير مأثور پيشينيان، به ويژه صحابه و تابعان، اهتمام ورزيده‌اند و اين، به جهت عنايت فراوان آنان به شأن و جايگاه والاى پيشينيان در تفسير است.

اين حجم متراكم تفسير منقول از سلف صالح، نشانه اهتمام به تفاسير آنان و بزرگداشت مقام والاى آنان است؛ آنان كه بيشتر از تابعان و دانش آموختگان مدرسه ابن عباس بودند و سخنان وى و ديگر صحابه را نقل مى‌كردند. اين توجه ويژه، تنها به اين دليل است كه آنها به زمان نزول وحى نزديك‌تر و از اسباب نزول آگاه‌تر بودند و مفاهيم قرآن كريم را آسان‌تر درك مى‌كردند؛ چه، قرآن به زبان عرب و بر اساس شيوه‌هاى گفتارى عرب نازل شد و پيشينيان آمادگى بيشترى داشتند كه از نزديك، به ساختار زبان، معانى واژه‌ها و تعابير كلامى عرب دست يابند. آنان به معانى اوليه واژگان قرآن آشناتر بودند و دست‌رسى بيشترى به شناخت مفهوم ساختار جمله‌ها