المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٨٦٧ - اوزان جمع قلة

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه.

باء: حرف جرّ.

فعول: مجرور بباء، متعلّق به « يخصّ ».

فعل: مبتداء و خبرش « يخصّ » مى‌باشد.

نحو: اسم، مضاف، خبر براى مبتداء محذوف و تقدير آن هو نحو كبد، مى‌باشد.

كبد: مضاف اليه.

يخصّ: فعل مضار، مفرد، مذكّر، غائب، ثلاثى مجرّد از باب نصر، ينصر، مضاعف، خبر براى « فعل ».

غالبا: حال است از ضمير نائب فاعلى در « يخصّ ».

كاف: حرف جرّ.

ذاك: مجرور بكاف، متعلّق به « يطّرد ».

ترجمه:

كلمه‌اى كه بروزن « فعل » باشد غالبا جمعش بروزن « فعول » مى‌آيد.

همچنين وزن فعول مطّرد و شايع است ...

متن: «٨١٥»

تجزيه و تركيب‌

فى: حرف جرّ.

فعل: مجرور به « فى » ، متعلّق به « يطّرد » در بيت قبل.

اسما: حال است از « فعل ».

مطلق الفاء: مضاف و مضاف اليه، حال دوّم از « فعل ».

واو: عاطفه.

فعل: مبتداء و خبرش محذوف است و تقدير آن:

و فعل مفرد له، مى‌باشد.

له: جارّ و مجرور، متعلّق به خبر محذوف.

واو: عاطفه.