المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٩٨٣ - مبحث وقف
ما: موصوله، مضاف اليه.
انخفضا: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، غائب، ثلاثى مزيد، از باب انفعال، صله و عائد براى « ما » و الفش الحاقى است.
باء: حرف جرّ.
اسم: مجرور بباء، متعلّق به « انخفضا ».
كاف: حرف جرّ.
قول: مجرور به « كاف » ، متعلّق باستقرّ، خبر براى مبتداء محذوف و تقدير آن: هو كقولك ... مىباشد، مضاف.
كاف: مضاف اليه.
اقتضاء: مصدر، مفعول مطلق و فاعلش « اقتضى » است كه مؤخّر آمده، مضاف.
ما: مضاف اليه.
اقتضى: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، غائب، عامل در مفعول مطلق.
ترجمه:
و حذف الف « ما » در غير موردى كه بواسطه اسم مجرور شده حتمى نيست بلكه تنها در همين مورد حذف واجب است مانند: اقتضى اقتضاء ما.
متن: «٨٩٧»
|
و وصل ذى الهاء أجز بكلّ ما |
حرّك تحريك بناء لزما |
تجزيه و تركيب
واو: عاطفه.
وصل: اسم، مصدر، مفعول مقدّم براى « اجز » ، مضاف.
ذى: مضاف اليه، اسم اشاره.
الهاء: مشار اليه براى « ذى ».
اجز: فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر، ثلاثى مزيد، باب افعال، متعدّى.
باء: حرف جرّ.
كلّ: مجرور به « باء » ، متعلّق به « وصل » ، مضاف.
ما: موصوله، مضاف اليه.
حرّك: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، غائب، ثلاثى مزيد، باب تفعيل، مجهول، صله و