المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٠٦٣ - مبحث ابدال

كسر: مضاف اليه.

ترجمه:

اگر همزه دوّم مفتوح بوده و بعد از همزه مضموم يا مفتوح واقع شده باشد به « واو » قلب مى‌شود و در صورتى كه بعد از همزه مكسور آمده باشد به ياء منقلب مى‌گردد.

متن: «٩٥١»

تجزيه و تركيب‌

ذو الكسر: مضاف و مضاف اليه، مبتداء.

مطلقا: حال است از مبتداء.

كذا: جارّ و مجرور، متعلّق باستقرّ، خبر.

واو: عاطفه.

ما: موصوله، مفعول اوّل براى « اصر ».

يضمّ: فعل مضارع، مجهول، صله و عائد براى « ما ».

واوا: مفعول دوّم براى « اصر ».

اصر: فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر.

ما: مصدريّه، زمانيّه.

لم يكن: فعل مضارع، مجزوم به « لم » و ضمير مستتر در آن اسمش مى‌باشد.

لفظا: خبر براى « لم يكن»، موصوف.

اتمّ: صفت براى « لفظا ».

ترجمه:

همزه‌اى كه مكسور است مطلقا به « ياء » قلب مى‌شود.

و همزه دوّمى كه مضموم است به واو تبديلش كن مادامى كه لفظ تامّى نباشد.

متن: «٩٥٢»

تجزيه و تركيب‌

فاء: عاطفه.