المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٩٠٨ - مبحث تصغير

متن: «٨٤٨»

تجزيه و تركيب‌

واو: استينافيّه.

الالف: اسم، معرّف بالف و لام، موصوف، مبتداء.

الثانى: صفت براى « الالف ».

المزيد: صفت بعد از صفت.

يجعل: فعل مضارع، مفرد، مذكّر، غائب، مجهول، ثلاثى مجرّد، از باب علم، يعلم، متعدّى به دو مفعول، ضمير مستتر در آن نائب فاعلش مى‌باشد، خبر براى « الالف ».

واو: مفعول دوّم براى « يجعل ».

كاف: جارّه.

ذا: اسم اشاره، مجرور به « كاف » ، متعلّق باستقرّ، خبر مقدّم.

ما: موصوله، مبتداء.

الاصل: مبتداء.

فيه: جارّ و مجرور، متعلّق به « يجهل ».

يجهل: فعل مضارع، مفرد، مذكّر، غائب، مجهول، ثلاثى مجرّد، از باب علم، يعلم، متعدّى، خبر براى « الاصل » و جمله « الاصل فيه يجهل» صله است براى « ما » و محلّى از اعراب ندارد.

ترجمه:

الف دوّمى كه زائد است در وقت تصغير به واو تبديل مى‌شود و همچنين است الفى كه اصلش مجهول باشد.

متن: «٨٤٩»

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه.

كمّل: فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر، ثلاثى مزيد، از باب تفعيل، متعدّى، معلوم.