المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٠٩٩ - موارد عدم اعلال

ترجمه:

نقل بده حركت حرفى را كه از حروف لين بوده و عين الفعل قرار گرفته است به حرف ساكنى كه صحيح مى‌باشد مانند: ابن.

متن: «٩٧٧»

تجزيه و تركيب‌

ما: مصدريّه زمانيّه.

لم يكن: فعل مضارع مجزوم، ضمير مستتر در آن اسمش مى‌باشد.

فعل: مضاف، خبر براى « لم يكن».

تعجّب: مضاف اليه.

واو: عاطفه.

لا: زائده.

كاف: حرف جرّ.

ابيضّ: مجرور به « كاف » ، معطوف به « فعل تعجّب».

او: حرف عاطف.

اهوى: معطوف به « ابيض ».

باء: حرف جرّ.

لام: مجرور به « باء » ، متعلّق به « علّلا ».

علّلا: فعل ماضى، مفردد، مذكّر، غائب، مجهول، ثلاثى مزيد، باب تفعيل، حال است از « اهوى ».

ترجمه:

مادامى كه فعل تعجّب يا مانند ابيض و يا نظير اهوى كه لام الفعلش اعلال شده نباشد.

متن: «٩٧٨»

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه.