ترجمه اصول کافي شيخ کليني - کمره‌اي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٧٢٠ - آمار سطحى و بررسى فكر عمومى در تاريخ اسلام

مدرك آن دقيق است و رسيدن بدان دشوار، فحول دانشمندان را بدان دسترسى نيست تا چه رسد به سست‌فهمان و براى همين جمهور مردم را بايد به همان ظاهر شرع و مجملات آن مورد خطاب ساخت نه اسرار و اعماق آن زيرا فهمشان از درك آن كوتاه و حوصله آنها از تحمل آن نارسا است. انتهى.

من مى‌گويم: بلكه ظاهر اين است كه هر فردى از بشر علمى درك تواند كه ديگرى از آن درماند خصوص مقرّبان حق چنانچه كسى به اسناد خود از ابى بصير روايت كرده است كه: شنيدم امام صادق (ع) مى‌فرمود:

رسول خدا (ص) فرمود: اى سلمان اگر علم تو به أبى ذر نموده شود كافر گردد، اى مقداد اگر علم تو به سلمان نموده شود كافر گردد.

٣- مى‌توان گفت: يكى از اسرار نهفته علوم ائمه همان احترام عمومى و اقتصاد عمومى بشريت بوده است كه اساس تعليمات پيغمبر اسلام بود، پيغمبر اسلام در نهضت خود دو هدف عمومى داشت:

(١) وحدت بشرى در زير يك پرچم حكومت سراسرى كه شعار آن‌ لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ‌ بود.

(٢) لغو هر گونه امتياز طوائفى و برترى نژادى و تبعيض نژادى كه مانع اتحاد حقيقى و همكارى اقتصادى بشر است، از اين رو در اولين روز تسلط خود بر عربستان و سقوط قدرت قريش و يهود كه اساس اختلاف طبقاتى و امتيازات نژادى محيط عربستان بودند يعنى روز فتح مكه و تسليم شدن سران قريش، پيغمبر اسلام جلوى خانه كعبه ايستاده و آن خطبه معروفه طلائى خود را خواند و در صدر آن وحدت بشرى را اعلام نمود: لا اله الّا اللَّه وحده وحده وحده.

و در ذيل آن هر گونه امتيازات موهوم نژادى را الغاء كرد و فرمود: همه شما از خاك آفريده شديد و هيچ عربى را بر غير عرب برترى نيست جز به تقوى و فضل، و چون زمام امور به دست على (ع) افتاد، اقتصاد عمومى را مورد