ترجمه اصول کافي شيخ کليني - کمره‌اي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٦٩٥ - آمار سطحى و بررسى فكر عمومى در تاريخ اسلام

١) آب ٢) خاك ٣) هوا ٤) آتش.

قرن‌ها دانشمندان جهان اينها را عناصر بسيطه عمقى عالم مى‌دانستند و روى آن صدها فريضه و قانون علمى تصوير كرده بودند.

٢- عناصر گازى- كه دانشمندان عصر جديد بدان پى بردند، چون اكسيژن و هيدروژن و آزت و كربون و سديم و. و ... و معروف است كه نود و چند عنصر بسيط گازى كشف شده و ثابت شده كه عناصر اربعه تركيبات اين عناصر گازى مى‌باشند.

٣- عناصر هسته‌اى كه از انفجار اتم كشف شده، چون الكترون و پروتون و. و ...

در اين ميان مسائل نور و حرارت و تشعشعات هم هنوز حل نشده كه عمقى از ماده هستند يا آثار خواص آنند، و شايد علم در آينده اعماق ديگرى از ماده كشف كند، هر يك از اين اعماق ماده در محيط خود هم كالبدى دارند و هم مى‌توان از آنها كالبدى ساخت، و همان كالبد در عالم گازى و اتمى و هسته‌اى نورانى و تا آنجا لطيف است كه به ديده درك نشود و روح انسانى موجودى است در عمق عميق‌ترى از اين مراحل ماده كه به وسيله ابزار علمى تا كنون كشف نشده است.

و البته ارواح عاليه تعلق به مراحل عميق‌ترى از ماده دارند و هر چه ماده عميق‌تر باشد فرازگيرى و تشعشع و انفجار آن بيشتر و وسيع‌تر است.

شما اگر يك متر مكعب آب را مركز اعتبار كنيد و آن را به وجود بخار تبديل كنيد و سپس آن بخار را به الكتريسيته تبديل كنيد و سپس آن الكتريسيته را به نورى كه كارخانه برق ظاهر مى‌كند تبديل كنيد و آن نور را به امواج نامرئى حامل صوت و صور تلويزيونى و از آن مرحله آن را به اتم و اعماق اتم برسانيد، يك دائره بسيار وسيع و فضائى دور اين مركز يك متر مربع آب به وجود مى‌آيد كه از وسيع‌ترين و عميق‌ترين درجات آن- كه‌