المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٧٥٠ - حكم تميز اسماء عدد از حيث اعراب و افراد و جمع

و لبثوا فى كهفهم ثلاثة مأة سنين.

( و آنها در كهف كوه مدّت سيصد سال درنگ كردند).

المباحث النحويه شرح سيوطى ؛ ج‌٤ ؛ ص١٧٥٠

هد در « سنين » است كه تميز براى « مأه » بوده و جمع مى‌باشد.

قوله: آحاده مذكّره: مقصود از « آحاد » مفرد مى‌باشد.

قوله: سبع ليال و ثمانية ايّام: آيه (٧) از سوره الحاقّه.

قوله: فله عشر امثالها: آيه (١٦٠) از سوره انعام.

قوله: سبع سماوات: آيه (٢٩) از سوره بقره.

مؤلّف گويد:

سماوات جمع صحيح و سالم نيست چه آنكه اصطلاحا اين جمع به وصفى كه به صيغه جمع آمده باشد اطلاق مى‌شود همچون: ضاربون و ضاربات.

و شايد اطلاق شارح بخاطر اين باشد كه اين كلمه همچون وصف با الف و تاء آمده است.

قوله: ثلاثة قروء: آيه (٢٢٨) از سوره بقره.

قوله: بل لبثت مأة عام: آيه (٢٥٩) از سوره بقره.

قوله: فلبثت فيهم الف سنة: آيه (١٤) از سوره عنكبوت.

قوله: و لبثوا فى كهفهم: آيه (٢٥) از سوره كهف.

متن: «٧٢٩»

تجزيه و تركيب‌

واو: استينافيّه.

احدا: مفعول مقدّم براى « اذكر ».

اذكر: فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر، ثلاثى مجرّد، از باب نصر، ينصر، متعدّى، معلوم.

واو: عاطفه.

صلنه: فعل امر حاضر مؤكّد بنون تأكيد خفيفه و ضمير متّصل منصوب به آن مفعولش مى‌باشد، معطوف به « اذكر ».

باء: حرف جرّ.