تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٨٤
«و پيوسته در غفلت و بىخبرى و لهو و سرگرمى گناهآلود به سر مىبريد»؟! «وَ أَنْتُمْ سامِدُونَ».
در حالى كه اينجا نه جاى خنده است، و نه جاى غفلت و بىخبرى، جاى گريه بر فرصتهاى از دست رفته، طاعات ترك شده، و معاصى و گناهانى است كه از شما سر زده است، جاى بيدارى و جبران امورى است كه از دست رفته، و بالاخره جاى توبه و انابه و بازگشت به سايه لطف خدا است.
«سامِدُون» از ماده «سمود» (بر وزن جمود)، به معنى لهو و سرگرمى و بلند كردن سر از روى كبر و غرور است، و در اصل به كار شتر هنگامى كه راه مىرود و سر خود را از روى بىاعتنائى به هوا بلند مىكند گفته مىشود.
اين متكبران مغرور، همچون حيوانات، به خواب و خور مشغولند، در عيش و نوش غرقند، و از حوادث دردناك و كيفرهاى شديدى كه در پيش دارند، و نزديك است دامانشان را بگيرد بىخبرند.
***
در آخرين آيه اين سوره، و به دنبال بحثهاى فراوانى كه پيرامون اثبات توحيد و نفى شرك بيان شد، مىگويد: «اكنون كه چنين است براى خدا سجده كنيد و او را پرستش نمائيد» «فَاسْجُدُوا لِلَّهِ وَ اعْبُدُوا».
اگر مىخواهيد در صراط مستقيم حق گام برداريد، تنها براى او كه تمام خطوط عالم هستى به ذات پاكش منتهى مىگردد، سجده كنيد، و اگر مىخواهيد به سرنوشت دردناك اقوام پيشين كه بر اثر شرك و كفر و ظلم و ستم در چنگال عذاب الهى گرفتار شدند، گرفتار نشويد، تنها او را عبادت كنيد.
جالب توجه اين كه، در روايات زيادى نقل شده است: وقتى پيامبر صلى الله عليه و آله به هنگام تلاوت اين سوره به اين آيه رسيد، همه مؤمنان و كافرانى كه آن را شنيدند،