تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٠
نكتهها:
١- داستان تنزيه صحابه!
معروف در ميان علماء و دانشمندان اهل سنت اين است كه: صحابه رسول اللَّه صلى الله عليه و آله داراى اين امتياز خاص بر افراد ديگر از امت هستند، كه همگى پاك و پاكيزهاند، و از آلودگىها به دورند، ما حق انتقاد از هيچ يك از آنها را نداريم، و بدگوئى از آنها مطلقاً ممنوع است، حتى به گفته بعضى، موجب كفر مىشود! و براى اثبات اين مقصود، به آياتى از قرآن مجيد استناد كردهاند، از جمله آيه مورد بحث است كه مىگويد: «خداوند به كسانى از آنها كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادهاند، وعده مغفرت و اجر عظيم داده است».
و همچنين آيه ١٠٠ سوره «توبه» كه بعد از ذكر عنوان «مهاجرين» و «انصار» مىگويد: رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ: «خداوند از آنها خشنود گشت، و آنها (نيز) از او خشنود شدند».
ولى هر گاه خود را از پيشداورىها تهى كنيم، قرائن روشنى در برابر ما وجود دارد كه اين عقيده مشهور را متزلزل مىسازد:
١- جمله «رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ» در سوره «توبه»، تنها مخصوص «مهاجران» و «انصار» نيست؛ زيرا در همان آيه، در كنار مهاجران و انصار «الَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسانٍ» قرار گرفته، كه شامل تمام كسانى است كه تا دامنه قيامت به نيكى از آنها پيروى مىكنند.
بنابراين همان گونه كه «تابعان» اگر يك روز در خط ايمان و احسان باشند، و روز ديگر در خط كفر و اسائه (بدى كردن) قرار گيرند، از زير چتر رضايت الهى خارج مىشوند، عين همين مطلب درباره «صحابه» نيز مىآيد؛ زيرا آنها را نيز در آخرين آيه سوره «فتح» مقيد به ايمان و عمل صالح كرده، كه اگر يك روز