تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٥٢
خانوادهاى غير مؤمن گرفتار بودهاند، و حتى از خود آنها مىترسيدند، ولى در عين حال مقاومت كردند و با تكيه بر لطف الهى، استقلال خود را حفظ نموده، و همرنگ جماعت آنها نشدهاند.
***
٤- «سَمُوم» به معنى حرارتى است كه در «مسام» بدن (سوراخهاى بسيار ريز كه در سطح پوست قرار دارد) داخل مىشود، و انسان را آزار مىدهد يا مىكشد، و «باد سموم» نيز چنين بادى را گويند، و «عذاب سموم» نيز چنين عذابى است، اطلاق كلمه «سم» به مواد كشنده نيز به خاطر نفوذشان در تمام بدن است.
***
٥- «بَرّ»، چنان كه «راغب» در «مفردات» مىگويد، در اصل به معنى خشكى است (در مقابل بحر و دريا) سپس، به كسانى كه اعمال نيكشان گسترده و وسيع است، اين لفظ اطلاق شده، و از همه شايستهتر براى اين نام، ذات پاك خداوند است كه نيكى او همه جهانيان را فرا گرفته است.
***
٦- جمع بندى آيات
گفتيم: در اين آيات و آيات گذشته، در حقيقت چهارده بخش از نعمتهاى بهشتيان آمده است:
١- باغهاى بهشت (جنات)، ٢- نعمتهاى گوناگون (نعيم)، ٣- سرور و شادمانى، ٤- امنيت از عذاب جهنم، ٥- خوردن، ٦- و آشاميدن گوارا از مأكولات و مشروبات بهشتى، ٧- تكيه بر تختهاى در كنار هم چيده شده، ٨- همسرانى از حور العين، ٩- ملحق شدن فرزندان با ايمان به آنها، ١٠- انواع ميوههاى لذت