محتواى سوره «فتح»
اين سوره، چنان كه از نامش پيدا است، پيام‌آور فتح و پيروزى است، پيروزى بر دشمنان اسلام، پيروزى چشم‌گير و قاطع (خواه پيروزى مربوط به فتح «مكّه» باشد، يا صلح «حديبيه» يا فتح «خيبر» يا پيروزى به طور مطلق).
و براى درك محتواى اين سوره، قبل از هر چيز، لازم است بدانيم: اين سوره پس از ماجراى «حديبيه»، در سال ششم هجرت، نازل شده است.
توضيح اين كه: پيغمبر اسلام صلى الله عليه و آله در سال ششم هجرت، تصميم گرفت: به اتفاق «مهاجرين» و «انصار» و ساير مسلمانان، به عنوان انجام مراسم «عمره»، به سوى «مكّه» حركت كند، و قبلًا به مسلمانان اطلاع داده بود كه: من در خواب ديده‌ام همراه يارانم وارد «مسجد الحرام» شده‌ايم و مشغول مناسك «عمره» هستيم.
مسلمانان در «ذى الحُلَيفه» نزديك «مدينه»، احرام بستند، و با تعداد زيادى شتر براى قربانى حركت كردند.
وضع حركت پيامبر صلى الله عليه و آله به خوبى نشان مى‌داد كه هدفى جز انجام اين عبادت بزرگ ندارد. تا اين كه وارد سرزمين «حديبيه» شد ( «حديبيه» قريه‌اى بود در نزديكى «مكّه»، و حدود ٢٠ كيلومتر تا «مكّه» فاصله داشت).
در اين وقت «قريش» با خبر شدند، راه را بر پيغمبر صلى الله عليه و آله بستند، و از ورود او به «مكّه» مانع شدند، و در واقع تمام سنت‌هائى را كه در زمينه امنيت زائران خانه خدا، در ماه حرام داشتند، زير پا گذاردند؛ چرا كه آنها معتقد بودند در ماه‌هاى حرام (از جمله ماه «ذى القعده» كه پيامبر صلى الله عليه و آله در آن ماه، قصد «عمره» داشت) و مخصوصاً در حال احرام، نبايد مانع هيچ كس شوند، حتى اگر قاتل پدر خويش