تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣١٩
تُوعَدُونَ لَصادِقٌ». «١»
***
و بار ديگر به عنوان تأكيد مىافزايد: «و بدون شك جزاى اعمال واقع شدنى است» «وَ إِنَّ الدِّينَ لَواقِعٌ».
«دِين» در اينجا به معنى جزاء است، همانطور كه در «مالِكِ يَوْمِ الدِّيْن» آمده، و اصولًا يكى از نامهاى قيامت «يوم الدين» (روز جزا) است و از آن روشن مىشود: منظور از «وعدههاى واقع شدنى» در اينجا، وعدههاى مربوط به قيامت، حساب، پاداش، كيفر، بهشت، دوزخ و ساير امور مربوط به معاد است، بنابراين جمله اول تمام وعدههاى قيامت را شامل مىشود، و جمله دوم تأكيدى است بر مسأله جزا.
در چند آيه بعد، نيز سخن از «يوم الدين» به ميان آمده، و همان گونه كه قبلًا نيز اشاره كرديم، سوگندهائى كه در آغاز اين سوره آمده، پيوند و تناسب روشنى با نتيجه اين قسمها دارد؛ چرا كه حركت ابرها و نزول بارانها و در نتيجه زنده شدن زمينهاى مرده، خود صحنهاى از قيامت و معاد را در اين دنيا نشان مىدهد.
بعضى از مفسران، «ما تُوْعَدُون» را در اينجا به مفهوم وسيعترى تفسير كردهاند كه تمام وعدههاى الهى مربوط به قيامت و دنيا و تقسيم ارزاق و مجازات مجرمان در اين جهان و جهان ديگر، و پيروزى مؤمنان صالح را شامل مىشود، آيه ٢٢ همين سوره كه مىگويد: «وَ فِي السَّماءِ رِزْقُكُمْ وَ ما تُوعَدُونَ» نيز ممكن است تأييدى بر اين معنى باشد، و چون لفظ آيه، مطلق است اين عموميت بعيد نيست.