تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٠٢
«مكّه» قربانى كنيد (محل قربانى براى عمره، «مكّه» است و براى حج، سرزمين «منى») در حالى كه خانه خدا بايد براى همه اهل ايمان آزاد باشد، و جلوگيرى از آن از بزرگترين گناهان است، همان گونه كه قرآن در جاى ديگر مىگويد: وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ مَنَعَ مَساجِدَ اللَّهِ أَنْ يُذْكَرَ فِيهَا اسْمُهُ: «كيست ستمكارتر است از آن كس كه از بردن نام خدا در مساجد او جلوگيرى كرد»؟! «١»
اين گناهان، ايجاب مىكرد كه خداوند آنها را به دست شما كيفر دهد، و سخت مجازات كند.
اما چرا چنين نكرد؟ ذيل آيه دليل آن را روشن ساخته، مىفرمايد: «و اگر به خاطر اين نبود كه مردان و زنان با ايمانى در اين ميان بدون آگاهى شما زير دست و پا از بين مىرفتند، و از اين راه عيب و عارى بدون اطلاع، دامان شما را مىگرفت، خداوند هرگز مانع اين جنگ نمىشد، و شما را بر آنها مسلط مىساخت تا كيفر خود را ببينند» «وَ لَوْ لا رِجالٌ مُؤْمِنُونَ وَ نِساءٌ مُؤْمِناتٌ لَمْ تَعْلَمُوهُمْ أَنْ تَطَؤُهُمْ فَتُصِيبَكُمْ مِنْهُمْ مَعَرَّةٌ بِغَيْرِ عِلْمٍ». «٢»
اشاره به گروهى از مردان و زنان مسلمان است كه به اسلام پيوسته، ولى به عللى قادر به مهاجرت نشده، در «مكّه» مانده بودند.
اگر مسلمانان به «مكّه» حمله مىكردند، جان اين گروه از مسلمانان مستضعف «مكّه» به خطر مىافتاد، زبان مشركان باز مىشد مىگفتند: لشكر اسلام نه بر مخالفان خود رحم مىكند و نه حتى به پيروان و موافقان، و اين عيب و عار بزرگى بود.
بعضى نيز گفتهاند: مراد از اين عيب، لزوم كفاره و ديه قتل خطا است، ولى