المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٨٨٣ - اوزان جمع قلة
تجزيه و تركيب
واو: عاطفه.
الرّابع: مبتداء.
الشبيه: اسم معرّف بالف و لام، صفت براى « الرّابع ».
باء: حرف جرّ.
المزيد: مجرور بباء، متعلّق به « الشّبيه ».
قد: بمعناى تقليل.
يحذف: فعل مضارع، مفرد، مذكّر، غائب، مجهول، خبر.
دون: اسم، ظرف، متعلّق به « قد يحذف»، مضاف.
ما: موصوله، مضاف اليه، مجرور به اضافه.
به: جارّ و مجرور، متعلّق به « تمّ ».
تمّ: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، غائب، ثلاثى مجرّد، از باب نصر، ينصر، صله.
العدد: فاعل براى « تمّ ».
ترجمه:
حرف چهارم از خماسى كه شبيه بحرف زائد است گاهى حذف شده نه آن حرفى كه كلمه به آن تمام و ختم مىشود.
متن: «٨٢٨»
|
و زائد العادى الرّباعى احذفه ما |
لم يك لينا إثره اللّذ ختما |
تجزيه و تركيب
واو: عاطفه.
زائد: اسم فاعل، مضاف، منصوب است به فعل مقدّر كه مفسّرش « احذفه » مىباشد.
العادى: اسم فاعل، مضاف اليه.
الرّباعى: مفعول براى « العادى ».
احذفه: فعل و فاعل و مفعول، فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر.
ما: مصدريّه زمانيّه.
لم: حرف جازم.