كردم كه: «اتَّخَذُوا أَحْبارَهُمْ وَ رُهْبانَهُمْ أَرْباباً مِنْ دُونِ اللَّهِ»[١]، يعنى: «فرا گرفتند جهودان و ترسايان (اما جهودان، علما و دانشمندان خويش را، و اما ترسايان، زاهدان خود را كه ديرانيان و صومعه داران ايشانند)، پروردگار و خدايان به جز خداوند عالميان».

حضرت فرمود كه: «بدان و آگاه باش، به خدا سوگند كه ايشان را به سوى بندگى و پرستيدن خود، نخواندند و اگر ايشان را مى‌خواندند، ايشان را اجابت نمى‌نمودند، ولكن حرامى را از براى ايشان حلال گردانيدند و حلالى را از براى ايشان حرام كردند. پس ايشان را پرستيدند از آنجا كه نمى‌دانند».

١٥٩/ ٢. على بن محمد، از سهل بن زياد، از ابراهيم بن محمد همدانى، از محمد بن عُبيده روايت كرده است كه گفت: امام موسى كاظم عليه السلام به من فرمود كه: «اى محمد، آيا شما سخت‌تريد از روى تقليد و پيروى كردن يا مرجئه؟» (و مراد از ايشان، يا مطلق سنيان است، يا فرقه‌اى از ايشان كه مقابل توعيديه‌اند. و ايشانند كه مى‌گويند كه هيچ معصيتى، با ايمان ضرر نمى‌رساند؛ چنانچه بيايد). محمد گفت كه: گفتم: ما تقليد كرديم و ايشان تقليد كردند.

حضرت فرمود كه: «تو را از اين سؤال نكردم». پس در نزد من جوابى بيشتر از جواب اول نبود. حضرت امام موسى عليه السلام فرمود: «به درستى كه مرجئه، مردى را نصب كردند كه طاعتش واجب نبود و او را تقليد كردند، و شما مردى را نصب كرديد و طاعتش را واجب دانستيد. بعد از آن، او را تقليد نكرديد. پس ايشان سخت‌ترند از شما از روى تقليد كردن».

١٦٠/ ٣. محمد بن اسماعيل، از فضل بن شاذان، از حمّاد بن عيسى، از رِبعى بن عبداللَّه، از ابو بصير، از امام جعفر صادق عليه السلام در فرموده خداى عزّوجلّ: «اتَّخَذُوا أَحْبارَهُمْ وَ رُهْبانَهُمْ أَرْباباً مِنْ دُونِ اللَّهِ» روايت كرده است كه آن حضرت فرمود: «به خدا سوگند كه روزه نگرفتند و نماز نكردند از براى ايشان، ولكن حرامى را از براى ايشان حلال كردند و حلالى را از براى ايشان حرام كردند، پس ايشان راپيروى نمودند». باب در بيان حرمت بدعت‌ها و رأى و قياس‌ها

١٩. باب در بيان حرمت بدعت‌ها و رأى و قياس‌ها

١٦١/ ١. حسين بن محمد اشعرى، از مُعلّى بن محمد، از حسن بن على وشّاء؛

و چند نفر از اصحاب ما، روايت كرده‌اند از احمد بن محمد، از ابن فضّال، همگى از

[١]. توبه، ٣١.