تحفة الأولياء (ترجمه اصول کافي) - الأردکاني، محمد علي - الصفحة ٥٥٧
هيچ پيغمبرى و هيچ محدثى را، مگر آنكه چون تلاوت مىكرد، يا آرزو مىنمود، مىافكند شيطان در تلاوت، يا آرزوى او، آنچه را كه مىخواست».
٤٤٤/ ٢. على بن ابراهيم، از پدرش، از اسماعيل بن مرّار روايت كرده است كه گفت:
حسن بن عباس معروفى، به خدمت حضرت امام رضا عليه السلام نوشت كه: فداى تو گردم، مرا خبر ده كه فرق ميان رسول و نبى و امام چه چيز است؟ گفت كه: پس آن حضرت نوشت كه- يا زبانى فرمود كه-: «فرق ميان رسول و نبى و امام، آن است كه رسول، آن است كه جبرئيل بر او فرود آيد، و او جبرئيل را ببيند، و سخن او را بشنود، و وحى بر او نازل شود، و بساست كه در خواب ديده، مانند خواب ديدن ابراهيم عليه السلام كه فرزند خود را سر بُرد. و نبى، بسا است كه سخن فرشته را مىشنود، و بساست كه شخص و جثّه او را ديده و چيزى نشنيده. و امام، آن است كه سخن را مىشنود و شخص را نمىبيند».
٤٤٥/ ٣. محمد بن يحيى، از احمد بن محمد، از حسن بن محبوب، از احول روايت كرده است كه گفت: امام محمد باقر عليه السلام را سؤال كردم از رسول و نبى و محدّث. حضرت فرمود كه: «رسول، آن است كه جبرئيل به نزد او مىآيد روبه رو، پس او را مىبيند، و با او تكلم مىكند. پس چنين كسى رسول است. و اما نبى، آن است كه در خواب بيند، چون خواب ديدن ابراهيم و مثل آنچه رسول خدا صلى الله عليه و آله در خواب مىديد از اسباب پيغمبرى پيش از وحى تا جبرئيل از جانب خدا به نزد او آمد و رسالت را از برايش آورد، و محمد در هنگامى كه اسباب نبوت از برايش جمع شد و رسالت از جانب خدا به او رسيد، جبرئيل به وساطت آن، به خدمت آن حضرت مىآمد و به سبب آن، با او روبهرو سخن مىگفت و از جمله پيغمبران، پيغمبرى بود كه اسباب پيغمبرى از برايش جمع شده بود و در خواب مىديد و روح (كه فرشته بزرگى است) به نزد او مىآمد و با او سخن مىگفت و او را حديث مىكرد، و خبر مىداد در بيدارى، بى آنكه او را ببيند. و اما محدث، كسى است كه فرشته او را خبر مىدهد و به او حديث مىكند و صحبت مىدارد. پس آواز را مىشنود، وليكن او را معاينه نمىبيند و در خواب نمىبيند».
٤٤٦/ ٤. احمد بن محمد (يا على بن محمد) و محمد بن يحيى، از محمد بن حسين، از على بن حسّان، از ابن فضّال، از على بن يعقوب هاشمى، از مروان بن مسلم، از بُريد، از امام محمد باقر و امام جعفر صادق عليهما السلام روايت كردهاند كه در قول خداى عزّوجلّ، همچنين