کشف الغمة ت و شرح زواره‌ای - اربلی، علی بن عیسی - الصفحة ٣٦٤ - و از بقاياى حرب صفين حرب نهروان است

المؤمنين (ع) از جهت استيصال ايشان حسام انتقام از نيام كشيده، و از براى قوت اسلام كوشش فرموده كشش كرد.

و ملخص آن بر وجهى است كه ابن طلحه رحمه اللَّه ايراد نموده كه:

چون امير المؤمنين (ع) مراجعت فرمود از صفين بكوفه بعد از اقامت حكمين و در آنجا اقامت نموده منتظر انقضاى مدتى بود كه ميان آن حضرت و معاويه غاويه مقرر بود تا بعد از آن رجوع كند بمقاتله و محاربه، در اين اوقات چهار هزار كس از اصحاب آن حضرت از زهاد و عباد و قراء از كوفه بيرون رفتند، و اظهار مخالفت كردند، و گفتند: حكم حكم خداى تعالى است و هيچ فرمان نيست كسى را كه عصيان خداى تعالى كند، و بدو دفعه هر بار چهار هزار بديشان پيوستند تا دوازده هزار شدند، آنگاه رفتند و بحرورا فرود آمدند، و عبد اللَّه بن كوّاء را امير خود ساختند.

بعد از آن امير المؤمنين (ع) عبد اللَّه بن عباس را طلب فرموده فرستاد بجانب ايشان كه ايشان را نصيحت كند، بجاى نرسيد و گفتند: آن حضرت خود بيايد تا ما كلام او را بشنويم و شبهه كه داريم شايد كه او زايل كند، پس ابن عباس بازگشته آن حضرت را اخبار فرمود از آن احوال، آن حضرت سوار شده با جماعتى رفت بجانب ايشان، و ابن كواينز با جماعتى سوار شده آمد تا نزديك آن حضرت.

امير المؤمنين (ع) فرمود كه: اى ابن كوّاء سخن بسيار است يكى از اصحاب خود به پيش من بفرست كه تا با وى بگويم هر چه باشد، ابن كوّاء گفت: آيا مرا از شمشير خود أمان ميدهى؟ فرمود