ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ٥٠٧ - ابن خلكان- احمد
بن خالد برمكى وزير هارون عباسى موصول ميباشد.
نخست در مولد خود از پدرش و ديگر اكابر وقت، فقه و ادبيّات و علوم متداوله را تكميل و بنواحى مصر و شام و حلب مسافرتها كرد، در مدارس بسيارى تدريس نموده و در ادبيّات يدى طولى داشت، در فنون شعرى نيز خبير و بسيار شعردوست بود، خصوصا موافق آنچه در شرح حال محمد بن عمران مرزبانى اشاره نموديم نسبت باشعار يزيد بن معاويه رغبتى وافر بخرج ميداد، در مصر قضاوت مذاهب اربعه بدو موكول شد، اخيرا در سال ششصد و پنجاه و يكم هجرت قاضى القضاة دمشق گرديد، ده سال با كمال درستكارى انجاموظيفه نمود، در سال شصتم معزول و در هفتاد و ششم باز بقاضى القضاتى منصوب شد و در رجب ششصد و هشتاد و يكم هجرى قمرى در مدرسه تجيبيه دمشق وفات يافت و در دامنه كوه قاسيون مدفون گرديد. كتاب وفيات الاعيان و انباء ابناء الزمان تأليف منيف او ميباشد كه بتاريخ ابن خلكان معروف، اتقن و اجمل كتب تاريخى، شرح حال هشتصد و شصت و چهار يا پنج نفر از مشاهير طبقات متنوعه اسلامى را حاوى، با تحقيقات عميقه و دقيقه معروف، تلخيصا و تذييلا و ترجمتا محل توجه اكابر، بتركى و اكثر السنه اوروپائى ترجمه و بارها در مصر و ايران و غيره چاپ شده است و فقط بشرح حال تابعين و متأخّرين از ايشان تا زمان خود پرداخته و از اصحاب و خلفاى راشدين بجهت شهرت ايشان نامى نبرده است.
با آنهمه مراتب علميّه، از متعصّبين اهل سنّت بود، زياده از وصف، طريق عصبيّت ميپيمود و از اشعار او است:
انا و اللّه هالك |
آيس من سلامتى |
|
اوارى القامة اللتى |
قد اقامت قيامتى |
|