- يا اسماعيل بن محمد بن سعد بن احمد بن اثير، قاضى شافعى، ملقّب به عماد الدين، معروف به ابن الاثير حلبى، از علماى شافعيّه اواخر قرن هفتم هجرت ميباشد و از تأليفات او است:

١- احكام الاحكام فى شرح احاديث سيد الانام كه در دهلى چاپ و آن شرح كتاب عمدة الاحكام عن سيد الانام شيخ عبد الغنى مقدسى حنبلى است ٢- شرح قصيده رائيه ابن عبدون عبد المجيد آتى الذكر و اين قصيده حاوى ذكر مشاهير ملوك و اكابر خلفا بوده و ابن الاثير حلبى شرح خوبى بر آن نوشته و هم تذييلش كرده است ٣- عبرة اولى الابصار فى ملوك الامصار.

وى در سال ششصد و نود و ششم يا نهم هجرى قمرى درگذشت.

(كف و ص ٢٨ مط)

ابن الاثير جزرى- ابو الحسن على‌

- بن ابى الكرم محمد مذكور فوق شيبانى موصلى جزرى، ملقّب به عز الدين، مكنّى به ابو الحسن، اديبى است محدّث مورّخ مشهور، از اجلّاى علماى شافعيّه كه از حيث سنّ و سال، پسر وسطين اثير الدين ابو الكرم مزبور ميباشد، ولادتش بسال پانصد و پنجاه و پنجم هجرت در جزيره ابن عمر از مضافات موصل واقع شد، بعد از حدّ رشد در خدمت پدر و دو برادر مذكور ذيل خود در موصل اقامت كرد و از اكابر هرفن تحصيل علوم متنوعه نمود تا آنكه در حفظ حديث و مبادى و متعلّقات آن پيشواى محدّثين گرديد، در تواريخ و انساب و سير و وقايع و

[١]- ابن الاثير- در اصطلاح علماى رجال و تراجم از عناوين مشتركه ميباشد كه علاوه بر اشخاص ديگر، هريك از سه پسر اثير الدين ابو الكرم محمد بن محمد بن عبد الكريم بن عبد الواحد شيبانى موصلى جزرى (كه همه‌شان از ادبا و افاضل و اكابر ارباب كمال و صاحب مصنفات نافعه مشهوره ميباشند) به ابن الاثير معروف هستند و شايد در اغلب موارد بيكديگر مشتبه شده بلكه همه را يكى پندارند. مثلاسه كتاب مشهور كامل ابن اثير و مثل السائر ابن اثير و نهايه ابن اثير را كه هرسه در ميان اهل علم معروف ميباشند اثر يك مؤلف دانند و حال آنكه چنانچه مذكور ميشود مؤلف هريكى از آنها غير از ديگرى است، خصوصا هرسه از اهالى جزيره ابن عمر بوده و موصوف به جزرى ميباشند كه در حرف جيم از باب القاب مذكور داشتيم.