ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ٥١٨ - ابن دريد- محمد
و ادب، بالخصوص در لغت وحيد عصر خود و قائممقام خليل بن احمد، نكات و دقائقى را درج كتابهاى خود نموده كه دور از حيطه فهم پيشينيان بوده است. نخست در مولد خود بصره تكميل مراتب علميّه نمود، در موقع استيلاى زنگيان به عمان فرار كرد، بفاصله دوازده سال باز ببصره برگشته و با ابن ميكال اسمعيل بن عبد اللّه بن محمد بن ميكال كه از طرف خليفه وقت عباسى حكومت نواحى فارس را داشته ارتباط يافت، بمصاحبت او بفارس رفته و كتاب جمهرة اللغة را كه از اقدم و اصحّ كتب لغت عرب ميباشد براى او تأليف داد، هم او و برادرش را با قصيدهاى كه بمقصوره ابن دريد معروف و در حدود دويست و شصت بيت ميباشد مديحه گفته و بصله و انعام كامل نايل گرديد. از ابيات همين مقصوره است.
يا ظبية اشبه شيىء بالمها |
ترعى الخزامى بين اشجار النقى |
|
اما ترى رأسى حاكى لونه |
طرة صبح تحت اذيال الدجى |
|
و اشتعل المبيض فى مسوده |
مثل اشتعال النار فى جزل الغضا |
|