اصول فقه شيعه - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٤٣١ - تخصيص عمومات كتاب با خبر واحد

تخصيص عمومات كتاب با خبر واحد

ترديدى نيست كه عموم قرآن را مى‌توان به وسيله خاصّ قرآنى و خبر متواتر و خبر واحد محفوف به قرينه قطعيّه تخصيص زد. بحث در اين است كه «آيا خبر واحد- كه به عنوان دليل معتبر ظنّى مطرح است- مى‌تواند عمومات قرآن را تخصيص بزند؟». [١] اين بحث در فقه ثمرات زيادى دارد. در اينجا سه نظريه وجود دارد: ١- جمع زيادى‌ [٢] معتقدند كه تخصيص كتاب با خبر واحد جايز است. ٢- بعضى‌ [٣] عقيده دارند تخصيص كتاب با خبر واحد جايز نيست. ٣- بعضى‌ [٤] نيز در اين مسئله توقف كرده‌اند.

[١]- عين اين بحث در مباحث مطلق و مقيّد نيز جريان دارد كه «آيا خبر واحد مى‌تواند مطلقات قرآنى را تقييد بزند؟».

[٢]- قال في المعالم (ص ١٤٠): أمّا تخصيصه بالخبر الواحد- على تقدير العمل به- فالأقرب جوازه مطلقاً و به قال العلّامة و جمع من العامّة.

[٣]- قال في المعالم (ص ١٤٠): و حكى المحقق رحمه الله عن الشيخ و جماعة منهم إنكاره مطلقاً و هو مذهب السيّد رحمه الله.

[٤]- قال في المعالم (ص ١٤١): و توقف بعض و إليه يميل المحقّق.