شويد (لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ).
يعنى بدون آن رستگارى ممكن نيست.
***
در آيه بعد، به پاره‌اى از زيان‌هاى آشكار شراب و قمار پرداخته، نخست مى‌فرمايد: «شيطان مى‌خواهد از طريق شراب و قمار در ميان شما تخم عداوت و دشمنى بپاشد و شما را از نماز و ذكر خدا باز دارد» «إِنَّما يُريدُ الشَّيْطانُ أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَداوَةَ وَ الْبَغْضاءَ فِي الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ وَ يَصُدَّكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ وَ عَنِ الصَّلاةِ».
و در پايان اين آيه به عنوان يك استفهام تقريرى، مى‌فرمايد: «آيا شما خوددارى خواهيد كرد»؟! «فَهَلْ أَنْتُمْ مُنْتَهُونَ».
يعنى پس از اين همه تأكيد، باز جاى بهانه‌جوئى يا شك و ترديد در مورد ترك اين دو گناه بزرگ باقى مانده است؟!
لذا مى‌بينيم حتى «عمر»- كه تعبيرات آيات گذشته را به خاطر علاقه‌اى كه (طبق تصريح مفسران عامه) به شراب داشت وافى نمى‌دانست- پس از نزول اين آيه، گفت: اين تعبير كافى و قانع‌كننده است.
***
و به دنبال آن در آيه سوم، به عنوان تأكيد اين حكم، نخست به مسلمانان دستور مى‌دهد: «خدا و پيامبرش را اطاعت كنند و از مخالفت او بپرهيزند» «وَ أَطيعُوا اللَّهَ وَ أَطيعُوا الرَّسُولَ وَ احْذَرُوا».
و سپس مخالفان را تهديد مى‌كند كه: «اگر از اطاعت فرمان پروردگار سر باز زنند، مستحق كيفر و مجازات خواهند بود و پيامبر صلى الله عليه و آله وظيفه‌اى جز ابلاغ آشكار ندارد» «فَإِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوا أَنَّما عَلى‌ رَسُولِنَا الْبَلاغُ الْمُبينُ».
***