در آمدي بر روانشناسي تنظيم رفتار با رويکرد اسلامي - شجاعی، محمد صادق - الصفحة ٤٢
بررسى قرار داده و به اين نتيجه دستيافته كه : اشكال ابتدايى تأخير ارضا ، به سال هاى نخست دوره كودكى بر مى گردد. [١] طبق نظر فرويد ، انسان در ابتدا لذّت طلب است و تابع هيچ قيد و بندى نيست و ارضاى فورى تمايلات و نيازها را مى طلبد ؛ ولى به مرور زمان با واقعيت ها آشنا شده ، ياد مى گيرد كه ارضاى تمايلات خود را در چارچوب مقررات و ضوابط قابل قبول اجتماع تحقق بخشد. مثلاً ارضاى ميل جنسى براى انسان ، يك ضرورت و نياز حتمى است ؛ اما انسان با توجّه به واقعيت هاى اجتماعى ياد مى گيرد كه ارضاى ميل جنسى را تا زمان مناسب ، به تأخير بيندازد. [٢] توانايى تأخير ارضا ، از سويى به رشد شناختى فرد و از سوى ديگر به محيط و عوامل خانوادگى بستگى دارد. گولدن ، مونتارو بريگر ، در يك مطالعه طولى ، گروهى از كودكان را در ٢٤ و سى ماهگى آزمون كردند تا در آنها توانايى درنگ كام روايى را در پاسخ به درخواست يك بزرگ سال بررسى كنند. آنها مقدارى خوراكى در جعبه اى گذاشته بودند و به هر كودك گفتند : «صبر كن تا من سُوت را به صدا در آورم . بعد ، تو خوراكى را بردار». دستور العمل اجرا شد و نتايج نشان داد كودكان سى ماهه در خويشتندارى جهت برداشتن خوراكى ، به مراتب بهتر از كودكان ٢٤ ماهه عمل مى كنند. كاپ و همكاران (١٩٨١ م ) نيز تفاوت معنادارى را در كودكان سنين مختلف نسبت به توان تأخير ارضا ، مشاهده كردند. [٣] بخش عمده اى از پژوهش ها در زمينه كام روايى درنگيده (تأخير ارضا) توسط ميشل [٤] و همكارانش انجام شده است. در يكى از بررسى ها به كودكان گفته شد: مى توانيد بلافاصله پس از انجام عمل ، پاداشى كوچك و نه چندان مطلوب دريافت كنيد و يا مى توانيد مدّتى صبر كنيد و سپس پاداشى بزرگ تر و مطلوب تر دريافت نماييد. نتايج نشان داد ميزان انتخاب
[١] رشد شناختى ، ص ١٠٨ .[٢] سه مكتب روان شناسى (ديدگاه هاى فرويد ، اسكينر و راجرز) ، ص ٢٧ ـ ٣٠ .[٣] رشد شناختى ، ص ١٠٨ و ١٠٩ .[٤] . Mischel, A.