مَن كَثُرَ اعتِبَارُهُ قَلَّ عِثَارُهُ . [١] هر كه عبرت گرفتنش زياد باشد ، كمتر مى لغزد . بازپردازى رفتارى باعث خويشتندارى در فرد مى شود كه در ذيل، به آن اشاره مى كنيم.

بازپردازى و خويشتندارى

بازپردازى (عبرت آموزى ) ، نوعى حالت خويشتندارى در فرد ايجاد مى كند . در روايتى آمده است : مَن اعتَبَرَ حَذِرَ . [٢] كسى كه عبرت گيرد ، اجتناب مى كند . در اين حديث ، بازپردازى رفتارى ، موجب خويشتندارى و ترك گناه دانسته شده است . در برخى روايات ، به صورت دستورى بيان شده است : اعتَبِر تَزدَجِر . [٣] عبرت بگير و [ از گناه ]دورى كُن . خويشتندارى ، از مؤلّفه هاى مهمّ عبرت آموزى است ، به گونه اى كه بدون آن ، اساسا عبرت آموزى معنا ندارد . حضرت على عليه السلام مى فرمايد : لَا اعتِبَارَ لِمَن لَا ازدِجَارَ لَهُ . [٤] عبرت آموزى ندارد كسى كه خويشتندارى ندارد . نيز در جايى ديگر مى فرمايد : دَوَامُ الاعتِبَارِ يُؤَدِّىَ إِلَى الاستِبصَارِ وَ يُثمِرُ الازدِجَارِ . [٥]

[١] . غرر الحكم ، ح ٨٠٥٦ ؛ عيون الحكم و المواعظ ، ص ٤٤١ .[٢] . غرر الحكم ، ح ٧٦٩١ ؛ عيون الحكم و المواعظ ، ص ٤٥١ ، ميزان الحكمة ، ج ٧ ، ص ٣٤٤٤ .[٣] . غرر الحكم ، ح ٢٢٢٧ ؛ عيون الحكم و المواعظ ، ص ٧٥ ؛ ميزان الحكمة ، ج ٧ ، ص ٣٤٤٤ .[٤] . غرر الحكم ، ح ١٠٧٧٦ ؛ عيون الحكم و المواعظ ، ص ٥٣٩ ؛ ميزان الحكمة ، ج ٧ ، ص ٣٤٤٤ .[٥] . غرر الحكم ، ح ٥١٥٠ ؛ عيون الحكم و المواعظ ، ص ٥٣٩ ؛ ميزان الحكمة ، ج ٧ ، ص ٣٤٤٤ .