در آمدي بر روانشناسي تنظيم رفتار با رويکرد اسلامي - شجاعی، محمد صادق - الصفحة ٢٧

هدف تنظيم رفتار

همه فعّاليت هاى آگاهانه و ناآگاهانه در تنظيم رفتار ، براى قادر ساختن فرد در امور زير هستند : ١ . تسلط بر رفتار و سنجيده عمل كردن . توانايى افراد بر كنترل تكانه ها و خويشتندارى در برخورد با ديگران ، يكى از ثمرات تنظيم رفتار است . ٢ . كمك به رشد و سلامت فرد . تنظيم رفتار ، شرايطى را فراهم مى آورد كه به زندگى ، رشد و سلامت فرد ، كمك مى كند . ٣ . برقرارى روابط كارآمد با خود و ديگران . توانايى افراد در روابط بين فردىِ كارآمد ، ثمره ديگر تنظيم رفتار است . به نظر مى رسد كه تنظيم رفتار در تسهيل رشد بعدى به سوى خودشكوفايى ، از اهمّيت ويژه اى برخوردار است . چنان كه مازلو (١٩٧١ م ) اشاره مى كند ، كنترل افراطى و نازپروردگى ، هر دو زيان آوراند . مازلو تصريح مى كند كه مخلوط و آميزه اى از آسانگيرى و انضباط ـ كه همان تنظيم رفتار است و مازلو آن را «آزادى در چارچوب محدوديت ها» مى نامد ـ براى رشد شخصيت سالم ، ضرورى است . [١] افراد وقتى درگير اِعمال مديريت و تنظيم رفتار خود هستند ، حتى الامكان از هر نوع برخورد و رودررويى غير ضرورى با ديگران ، خوددارى مى كنند . تنظيم رفتار ، كاربردهاى عمدى و آسانِ برخوردهايى مانند نكوهش ، تحقير ، سرزنش ، سركوفت و توهين را ـ كه گاهى وسوسه آنها پيش مى آيد ـ ، منتفى خواهد كرد . [٢] آگاهى فزاينده در ساليان اخير نسبت به اهداف تنظيم رفتار ، پيشرفتى عمده در روان شناسى بوده است و به بركت غناى نوشته ها و تحقيقات علمى مربوط به تنظيم رفتار ، هم اكنون درك مطلوبى از ويژگى هاى كلّىِ نهفته در مديريت مؤثّر رفتار ، به دست آمده است . با اين حال ، رسيدن به اين مهم (مديريت مؤثّر رفتار) ، نيازمند برخوردارى افراد از سطح بالايى از مهارت و تخصص است ؛ چرا كه حتى بهترين