در آمدي بر روانشناسي تنظيم رفتار با رويکرد اسلامي - شجاعی، محمد صادق - الصفحة ٢٣
فصل دوم : تعريف ، ماهيت و پيشينه تنظيم رفتار
تعريف و ماهيت تنظيم رفتار
قبل از هر چيز بايد مفهوم «تنظيم رفتار» براى ما روشن شود . در عرصه فعاليت هاى انسانى ، تنظيم رفتار ، كوششى در جهت بهبود رفتارها تلقى مى شود . در واقع ، هر اقدامى كه در جهت اصلاح و بهبود عملكرد انسان انجام مى پذيرد ، بنا به تعريف ، با اِعمال تنظيم يا به كارگيرى يك روش تنظيمى همراه است . مطالب بسيارى با عنوان مديريت رفتار ، [١] تغيير رفتار ، [٢] كنترل و انضباط [٣] نوشته شده اند ؛ اما اين اصطلاحات ، بيشتر به تغيير شكل رفتار يا باورهاى فرد بر اثر فشار واقعى يا خيالى ، و ارادى يا غير ارادى ـ كه از طرف يك شخص يا گروهى از اشخاص اعمال مى شود ـ ، اشاره دارند . در اين تحقيق ، از مفهوم «تنظيم» براى تفكيك كاربردها و نقشى كه افراد ، «داوطلبانه» در جهت اصلاح و بهبود رفتار خود بر مى گزينند ، استفاده شده است . بنا بر اين ، تنظيم رفتار ، فرآيندى است كه ما را به بررسى و بازنگرى رفتارهايمان در جنبه هاى مختلف فردى و اجتماعى فرا مى خواند ؛ جنبه هايى كه معمولاً آنها را ناديده مى گيريم و نسبت به آنها بى توجهيم . به عبارت ديگر ، تنظيم رفتار ، ما را به شيوه خاصّى از هشيارى مجهّز مى كند تا به وسيله آن بفهميم رفتار ما چگونه
[١] . management of behavior.[٢] . modification of behavior.[٣] . control.