در آمدي بر روانشناسي تنظيم رفتار با رويکرد اسلامي - شجاعی، محمد صادق - الصفحة ٢١٨
خوشايند و چه ناخوشايند ، مى تواند مصداق نعمت باشد و شكر و سپاس مخصوص خود را دارد. نكته ديگر ، اين كه شكر ، گاهى با ستايش خداوند و گفتن الحمد للّه تحقق مى يابد ، چنان كه امام صادق عليه السلام فرموده است : شُكْرُ كُلِّ نِعْمَةٍ وَ إِنْ عَظُمَتْ أَنْ تَحْمَدَ اللّه َ . [١] شكر هر نعمتى ، هر قدر هم كه نعمت بزرگى باشد ، ستايش گفتن خداوند است. و نيز فرموده است : تَمَامُ الشُّكْرِ قَوْلُ الرَّجُلِ: الْحَمْدُ للّه ِِ رَبِّ الْعَالَمِينَ . [٢] شكر كامل ، گفتن «الحمد للّه ربّ العالمين» است. روايت شده كه روزى امام صادق عليه السلام از مسجد بيرون آمد. ديد مركبش گم شده است . فرمود : «اگر خداوند آن را به من برگرداند ، حقّ شكر او را به جا مى آورم » . طولى نكشيد كه مركب پيدا شد و آن حضرت فرمود: «الحمد للّه ؛ سپاس ، مخصوص خداست» . يكى از حاضران عرض كرد: فدايت شوم ! مگر نفرمودى كه اگر مركبم پيدا شد ، حقّ شكر خداوند را به جا مى آورم؟ امام صادق عليه السلام در پاسخ فرمود : «آيا نشنيدى كه گفتم: الحمد للّه ؟» . [٣] در مصيبت ها نيز بايد خدا را شكر كرد. مصائب ، در حقيقت ، نعمت هايى هستند كه بايد شكرشان را به جا آورد ؛ زيرا هيچ مصيبتى وارد نمى شود ، ، مگر آن كه كفّاره گناهى يا موجب بالا رفتن مقام معنوى انسان است . از سوى ديگر ، وقتى مصيبتى بر ما وارد مى شود ، بايد خدا را شكر كنيم كه به مصيبت بزرگ ترى گرفتار نشده ايم . اين از ديدگاه روان شناختى بسيار مهم است و مى تواند از پيامدهاى منفىِ بسيارى از مشكلات و گرفتارى ها در زندگى پيشگيرى كند.
[١] الكافى ، ج ٢ ، ص ٩٥ ؛ الخصال ، ص ٢١ ؛ وسائل الشيعة ، ج ٧ ، ص ١٧٥ ؛ ميزان الحكمة ، ج ٦ ، ص ٢٨٢٤.[٢] الكافى ، ج ٢ ، ص ٩٥ .[٣] الكافى ، ج٢ ، ص ٩٧ ؛ بحار الأنوار ، ج ٧١ ، ص ٣٣ ؛ جامع السعادات ، ج ٣ ، ص ١٩٠ .