و اين ، حالتى است كه يقينا وجود و عدم آن ، دائرمدار تقواست . از مجموع آنچه بيان شد ، به خوبى دانسته مى شود كه تقوا ، نقش مهم و اساسى در تنظيم ، كنترل و مهار خشم دارد .

ب ـ شادى

تقواى عاقلانه مى تواند بر هيجان هاى مثبت مانند شاد نيز تأثير بگذارد . شادى ، مثبت ترين و خوشايندترين هيجان است . در آيات و روايات ، شادى با واژگان مختلف ، بيان شده ؛ اما «فرح» و «سُرور» ، رايج ترين تعابيرى هستند كه در اين زمينه به كار مى روند . شادى از نظر روان شناسان ، احساس مثبتى است كه از حسّ ارضا و پيروزى به دست مى آيد . طبق نظر تام كينز ، شادى از نظر عصب شناختى ، ناشى از كاهش سريع سرعت برانگيختگى عصبى است . رهايى از درد جسمى ، رهايى از نگرانى ها ، حل كردن مسائل دشوار ، و پيروز شدن در رقابتى اضطراب انگيز ، نمونه هايى از كاهش برانگيختگىِ عصبى هستند كه طبق الگوى عصب شناختىِ تام كنيز ، باعث شادى اند . [١]

كاركردهاى مثبت شادى

همه ما در واكنش به رويدادهاى مطلوب ، مثل: موفّقيت در يك كار ، پيشرفت شخصى ، دريافت كردن چيزى كه مى خواهيم ، كسب اعتماد به نفس ، مورد محبّت و عشق ديگران قرار گرفتن ، دريافت چيزى خوشايند به صورت غير پيش بينى شده ، يا تجربه كردن هيجان هاى لذّتبخش ، احساس شادى مى كنيم . شادى و خوش حالى ، تجربه هاى اجتناب ناپذير زندگى (مثل: ناكامى ، نااميدى و هيجان هاى منفى) را خنثى نموده و به ما كمك مى كند تا سلامت روانى خود را حفظ كنيم . [٢] در برخى روايات ، از شادى به عامل نشاط [٣] و چيزى كه بايد در زندگى غنيمت

[١] انگيزش و هيجان ، ص ٣٦٧ .[٢] همان ، ص ٣٦٤ .[٣] امام على عليه السلام : «السرور يبسط النفس و يثيرُ النشاط» (غرر الحكم ، ح ٢٠٢٣) .